Eve Haciz Gelir mi?

Eve haciz işlemi, borçlunun borcunu ödemediği durumlarda alacaklıların yasal haklarını kullanarak başvurabileceği bir yöntemdir. Özellikle Türkiye’deki yasal düzenlemelere göre, alacaklılar borcun tahsilini sağlamak amacıyla belirli adımları takip edebilir ve bu süreç sonunda eve haciz işlemi başlatabilir. Ancak, haciz işleminin gerçekleşebilmesi için belirli koşulların yerine getirilmesi ve yasal sürecin tamamlanması gerekir.

Eve haciz kalkmadı, fakat 2023’te kapsamı büyük ölçüde daraldı. Sınırlanan şey evdeki eşyaların haczedilebilmesidir. Bu yazıda haczin nasıl işlediğini ve borçlunun hangi haklara sahip olduğunu anlatıyoruz.

Önemli: 5 Nisan 2023’ten bu yana borçlu ve aynı çatı altında yaşayan aile bireylerine ait kişisel eşya ile ailenin ortak kullanımına hizmet eden tüm ev eşyası haczedilemez.^[1]

Değişiklikten önceki metin yalnız “lüzumlu eşya”yı koruyordu. Aynı amaçla kullanılan eşya birden fazlaysa bunlardan biri haczedilebiliyordu. 7445 sayılı Kanun o ibareyi metinden çıkardı.

Korumanın dışında tutulan kalemler kanunda tek tek sayılmıştır. Para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika ve süs eşyası bu istisnayı oluşturur. Ev eşyası niteliğindeki diğer taşınırlar haciz kapsamı dışındadır.

Aynı Kanun konut için ayrı bir denetim getirdi. İcra müdürünün kararı tek başına yetmez, icra mahkemesinin onayı aranır.^[2] Tam liste için haczedilemeyen mallar ve haklar yazımıza bakabilirsiniz.

Haciz Nedir?

Haciz, bir borçlunun, alacaklıya olan borcunu ödememesi durumunda borcun tahsili amacıyla alacaklının yasal yollara başvurarak borçlunun mal varlığına el konulması işlemidir. Haciz işlemi, İcra ve İflas Kanunu çerçevesinde yapılır ve borçlunun mal varlığına yönelik bir tür cebri icra yöntemidir.

Haciz iki biçimde uygulanır. Taşınmaz haczinde borçlunun evi, arsası ya da iş yeri gibi gayrimenkulleri hacze konu olur. Taşınır haczinde araç, banka hesabı ve ev eşyası dışındaki taşınabilir mallar hedeflenir.

Taşınır haczinde, borçlunun evindeki veya işyerindeki taşınabilir mallara el konulması mümkündür. Ancak eve haciz işleminin gerçekleştirilmesi için alacaklının belirli adımları takip etmesi gerekir.

Eve Haciz Gelme Süreci Nasıl İşler?

Konuta haciz gelebilmesi için belirli bir yasal süreç izlenir. Bu süreç şu adımlardan oluşur:

Borcun Ödenmemesi

Konuta haciz gelmesinin temel nedeni, borcun zamanında ödenmemesidir. Borçlu, alacaklıya karşı olan yükümlülüklerini yerine getirmediğinde, alacaklı yasal yollarla borcun tahsili için harekete geçebilir.

Ödeme Emri Gönderilmesi

Borcunu ödemeyen kişiye, alacaklı tarafından icra dairesi aracılığıyla bir ödeme emri gönderilir. Bu ödeme emrinde borçluya, borcunu belirli bir süre içinde ödemesi gerektiği bildirilir. Genellikle bu süre, 7 ila 10 gün arasında değişir.

İtiraz Hakkı

Borcun haksız olduğunu düşünen borçlu ilamsız takiplerde, kendisine gönderilen ödeme emrine itiraz edebilir. İtiraz süresi, ödeme emrinin borçluya ulaşmasından itibaren 7 gün içinde yapılmalıdır. İtiraz süresi içinde borçlu, borcun olmadığını veya miktarın yanlış olduğunu beyan ederse,  ilamsız takiplerde haciz işlemi durur ve karşı tarafın dava açması halinde mahkeme süreci başlar.

İcra Mahkemesinin Onayı

Ödeme emrine itiraz edilmez ve borç ödenmezse alacaklı haciz talebinde bulunur. Haciz yapılacak yer konutsa icra müdürü önce bu yönde karar verir. Kararı derhal icra mahkemesinin onayına sunar.

Mahkeme dosyayı en geç üç gün içinde inceler ve kesin olarak karar verir. Onay çıkarsa haciz işlemleri yapılır. Yerin konut olmadığı anlaşılırsa karar kaldırılır ve icra müdürü talep hakkında yeniden karar verir.

İhtiyati hacizde bu onay şartı aranmaz.

Eve Haciz Gelmesi

İcra memuru eve geldiğinde el koyabileceği şeyler kanunla sınırlıdır. Kişisel eşya ile ailenin ortak kullanımındaki ev eşyası bu sınırın dışında kalır. Geriye para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika ve süs eşyası kalır.

Uygulamada eve gelen haciz çoğu zaman eşya alınmadan sonuçlanır. Koltuk, buzdolabı, çamaşır makinesi, televizyon, bilgisayar ve klima ev eşyası sayılır. İkincisi ya da üçüncüsü bulunsa bile bunlar haczedilemez.

Kanun 2023 öncesinde “aynı amaçla kullanılan eşyanın birden fazla olması durumunda bunlardan biri” haczedilebilir diyordu. İkinci televizyon tartışması bu cümleden doğmuştu. 7445 sayılı Kanun cümleyi kaldırdı.

Alacaklının ana para, faiz ve masraflarını karşılayacak miktar kadar haciz yapılır. Bu miktarı aşacak şekilde haciz yapılamaz.^[3]

Korumadan yararlanmayan mal varlığı ayrıdır. Borçlunun aracı, taşınmazı ve banka hesabı haczedilebilir. Maaş haczinde kesinti oranı ayrı kurallara tabidir.

Ev eşyası sayıldığı için haczedilemeyen kalemlere örnek verelim:

• Yatak, yorgan, masa, sandalye ve koltuk takımı
• Buzdolabı, çamaşır makinesi, bulaşık makinesi, fırın ve klima
• Televizyon, bilgisayar ve cep telefonu
• Giysi ile kişisel bakım eşyaları

Ayrı bir bent, bedeni çalışmasına dayanan borçlunun mesleğini sürdürmesi için gerekli her türlü eşyayı da korur. Marangozun aletleri ya da terzinin dikiş makinesi bu kapsamdadır.

HACZEDİLEMEYEN MALLAR VE HAKLAR

Eve Haciz Gelmesini Engellemek İçin Neler Yapılabilir?

Konuta haciz gelmesini önlemek için borçluların atabileceği bazı adımlar vardır:

1. Borcu yapılandırmak: Alacaklıyla anlaşarak borcun taksitlendirilmesi veya yeniden yapılandırılması haciz sürecini durdurabilir.
2. Ödeme yapmak: Borcun bir kısmının ödenmesi bile haciz işlemini erteleyebilir. İcra dairesine başvurarak ödeme planı oluşturmak da bir seçenek olabilir.
3. İtiraz etmek: Borcun haksız olduğunu düşünen borçlu,ilamsız takiplere yasal süresi içinde ödeme emrine itiraz ederek haciz sürecini durdurabilir. İlamlı takiplerde ise mahkemeye başvuru yapması gerekmektedir.
4. Mahkemeye başvurmak: Haciz işleminin haksız veya usulsüz olduğunu düşünen borçlular, mahkemeye başvurarak haczin iptalini talep edebilir.

Eve Haciz Kalktı mı?

Hayır, eve haciz tümüyle yasaklanmadı. Kalkan şey ev eşyasının haczedilebilmesidir. İcra memuru hala eve gelebilir, fakat eşyaların neredeyse tamamı kanunla korunmuştur.

Değişiklik 7445 sayılı Kanunla yapıldı ve 5 Nisan 2023 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı. O tarihten önce haczedilmiş eşyalar bakımından eski hükümler uygulanmaya devam eder.

Kanun ayrıca konutta haciz için icra mahkemesi onayı şartı getirdi. Bu iki düzenleme birlikte, eve gelen haczin hem izne bağlanmasını hem de sonuçsuz kalmasını sağladı.

İcra Memurları Eve Hangi Saatlerde Gelir, Hafta Sonu Haciz Yapılır mı?

Güneşin batmasından bir saat sonra başlayan ve güneşin doğmasından bir saat öncesine kadar süren zaman dilimi gece vakti sayılır. Gece vaktinde ve tatil günlerinde takip işlemi yapılamaz.^[4]

Tatil günleri bakımından kanun ayrı bir istisna koymuştur. Bu günlerde haciz ve tebligat yapılabilir, muhafaza tedbiri de alınabilir. Cumartesi ya da pazar günü eve haciz gelmesi bu sebeple mümkündür.

Borçlunun mal kaçırdığı anlaşılırsa gece vakti dahi haciz yapılabilir. Gece iş görülen yerlerde hasılat haczi ayrıca mümkündür.

Eve Haciz Gelmeden Önce Haber Verilir mi?

Haciz gününü önceden bildiren ayrı bir tebligat yoktur. Borçlu süreci kendisine tebliğ edilen ödeme emriyle öğrenir. Haciz talebinin dosyaya girip girmediği İcra Dairesinden ya da UYAP üzerinden görülebilir.

İcra memuru geldiğinde borçlu ya da tebellüğe yetkili kimse evde bulunmazsa haciz gıyapta yapılır. Bu durumda borçlu, tutanağı incelemek ve diyeceğini söylemek üzere üç gün içinde icra dairesine davet edilir.^[5]

Evde tebellüğe yetkili biri varsa haciz tutanağının bir örneği ona verilir. Borçluya ayrıca haber verilmez.

Borçlunun Tek Evi Haczedilebilir mi?

Haline münasip ev haczedilemez. Koruma, oturulan konutun borçlunun sosyal durumuna uygun olması şartına bağlıdır.

Ev bu ölçünün üstünde bir değer taşıyorsa kanun ara bir yol gösterir. Taşınmaz haczedilip satılır, bedelinden haline münasip bir ev alabileceği kısım borçluya bırakılır. Kalan tutar alacaklıya ödenir.

Borç doğrudan o evin bedelinden doğmuşsa koruma uygulanmaz. Konut kredisi ya da ipotek alacağı bu sebeple ayrı değerlendirilir.

Eve Haciz Gelirse Ne Yapmalı?

Ödeme emri elinize geçtiğinde süreyi kaçırmamak en kritik adımdır. İlamsız takipte itiraz süresi yedi gündür ve süresinde yapılan itiraz takibi durdurur.

Haciz sırasında ev eşyasının haczedilemeyeceği tutanağa geçirilmelidir. Kanuna aykırı bir haciz yapılırsa icra mahkemesine şikayet yoluna gidilir.

Borcun yapılandırılması ya da icra dairesinde taksit sözleşmesi de haciz sürecini durduran yollardandır. İcra takibinin aşamaları için icra takibi nasıl başlatılır yazımızı inceleyebilirsiniz.

Eve Haciz Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

İcra memurları eve kaç kere gelebilir?

Kanunda geliş sayısını sınırlayan bir hüküm yoktur. Sınır, sayıda değil süredededir: haciz isteme hakkı, ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl geçmekle düşer. Bu sürede haciz talep edilmezse dosya işlemden kaldırılır ve yeniden haciz istenmesi, yenileme talebinin borçluya tebliğine bağlıdır.^[6]

Eve haciz nedir?

Konuta haciz, borçlunun borcunu ödememesi durumunda, alacaklının yasal süreçleri başlatarak borç tahsili için borçlunun evindeki taşınabilir mallara el koyma işlemidir.

Eve haciz ne zaman gelir?

Konuta haciz, borcun ödenmemesi üzerine ödeme emri gönderildikten ve yasal süreç tamamlandıktan sonra gelir. Eve haciz gelebilmesi için öncelikle icra dosyasına haciz talebi olması gerekir. Ev haczi talep edilip edilmediğini dosyadan görebilirsiniz.

Konuta haciz geldiğinde hangi eşyalar haczedilemez?

Kişisel eşya ile ailenin ortak kullanımına hizmet eden tüm ev eşyası haczedilemez. Mesleki alet ve edevat ile borçlunun haline münasip evi de koruma altındadır.

Konuta haciz geldiğinde ne yapılmalı?

Haciz memurları geldiğinde yasal sürece uygun hareket edilmeli, haczedilebilecek ve edilemeyecek eşyalar hakkında bilgi sahibi olunmalıdır. Borç ödenerek haciz durdurulabilir.

Haciz işlemi durdurulabilir mi?

Borç ödendiğinde, yapılandırıldığında veya icra takibi durdurulduğunda haciz işlemi durdurulabilir.

Hangi borçlar için eve haciz gelir?

Her türlü borç (kredi, kredi kartı borcu, fatura borcu, kira borcu) için alacaklı haciz işlemi başlatabilir, ancak yasal süreç tamamlanmadan haciz uygulanamaz.

Eve haciz gelmesi ne kadar sürer?

Borç ödeme emri gönderildikten sonra itiraz edilmezse veya borç ödenmezse dosya kesinleştikten sonra haciz işlemi başlatılabilir.

Hangi durumda eve haciz gelmez?

Borç ödeme emrine itiraz edilirse, haciz işlemi durur. İtirazın kabul edilmesi halinde eve haciz gelmez.

Eve haciz geldiğinde kaç gün içinde ödeme yapılmalı?

Konuta haciz geldikten sonra borç hemen ödenmezse haciz işlemi başlatılır. Ancak ödeme yapılması durumunda haciz durdurulabilir.

Eşyalara haciz geldikten sonra ödeme yapılırsa ne olur?

Borç ödenirse haczedilen eşyalar geri alınabilir. Ancak haczedilen eşyaların satış süreci bitmeden önce ödeme yapılmalıdır.

Eve haciz geldiğinde icra memurları evde nereye bakar?

İcra memuru haczedilebilir eşya için evin her yerini arayabilir. Ancak kişisel eşyalar ve temel ihtiyaç gereçleri bu arama sonunda da haczedilemez.

Hangi eşyalar haczedilir?

Para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika ve süs eşyası haczedilebilir. Ev eşyası niteliğindeki mallar bu listenin dışındadır.

Konuta haciz geldiğinde evde olmak zorunda mıyım?

Hayır. Borçlu evde bulunmazsa haciz gıyapta yapılır ve kilitli yerler gerektiğinde zorla açtırılır. Evde bulunmamak haczi engellemez, yalnız tutanağı sonradan incelemek için üç günlük davet hakkı doğurur.

Eşya haczi dışında maaş veya banka hesabıma el konulabilir mi?

Evet, alacaklılar maaşa haciz koyabilir ve banka hesaplarını bloke ettirebilir.

İcra memurları eve zorla girebilir mi?

Borçlu kapıyı açmazsa, icra memurları çilingir ve polis eşliğinde eve girebilir.

Eve haciz geldiğinde evdeki diğer kişilerin eşyaları haczedilebilir mi?

Taşınır malı elinde bulunduran kişi malik sayılır. Borçluyla üçüncü kişi malı birlikte ellerinde bulunduruyorsa mal borçlu elinde kabul edilir. Bu karine üçüncü kişinin aleyhinedir.

Eşyanın kendisine ait olduğunu söyleyen kişi istihkak iddiasında bulunur. İddiaya itiraz edilirse dosya icra mahkemesine gönderilir ve takibin devamına ya da durmasına orada karar verilir. Fatura tek başına yeterli değildir, iddianın usulüne uygun ileri sürülmesi aranır.

Kira borcu nedeniyle eve haciz gelir mi?

Evet, kira borcu nedeniyle haciz işlemi başlatılabilir.

İkinci bir evim varsa haczedilebilir mi?

Borçlunun birden fazla taşınmazı varsa haline münasip ev dışında kalanlar haczedilebilir.

Eşimin borcu yüzünden benim eşyalarım haczedilir mi?

Eşinize ait borçlar nedeniyle sizin kişisel eşyalarınız haczedilemez. Ancak ortak kullanılan eşyalar haczedilebilir.

Haczedilen eşyalar geri alınabilir mi?

Borcun ödenmesi durumunda, haczedilen eşyalar icra dairesinden geri alınabilir.

Borcumu ödersem haciz kaydı silinir mi?

Evet, borcun tamamı ödendiğinde haciz kaydı silinir.

Eve haciz geldikten sonra borç taksitlendirilebilir mi?

Alacaklıyla anlaşarak borcun taksitlendirilmesi haciz işlemini durdurabilir.

Haciz işlemi nasıl başlatılır?

Alacaklı, icra dairesine başvurarak borçluya ödeme emri gönderir. Borç ödenmezse haciz işlemi başlatılır.

Hacizden önce tebligat yapılır mı?

Evet, haciz işlemi başlamadan önce borçluya veya muhtarlığa ödeme emri tebliğ edilir.

Haciz memurları geldiğinde borç ödenmezse ne olur?

Borç ödenmezse memurlar haczedilecek eşyaları belirleyip el koyabilir.

Evde olmamam durumunda haciz nasıl yapılır?

Evde yokken de haciz yapılabilir, borçlunun evde bulunması şart değildir. İcra memurları çilingir ve polis eşliğinde eve girerek haciz işlemini gerçekleştirebilir.

Haczedilen eşyalar ne zaman satılır?

Alacaklı ya da borçlu, hacizden itibaren bir yıl içinde satış isteyebilir. Satış talebiyle birlikte kıymet takdiri ve satış giderlerinin tamamı peşin yatırılmalıdır.^[7]

Elektronik eşyalar haczedilir mi?

Televizyon, bilgisayar ve cep telefonu ev eşyası kapsamındadır ve haczedilemez. İkinci bir televizyonun bulunması sonucu değiştirmez.

Evdeki çocuklara ait eşyalar haczedilir mi?

Hayır, çocukların kişisel eşyaları haczedilemez.

İkinci bir araba haczedilir mi?

Evet, borçlunun ikinci arabası varsa haczedilebilir.

İCRA HUKUKU AVUKATI İLETİŞİM

Av. Haşim Elmas

Kırıkkale Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi’nde Özel Hukuk Tezli Yüksek Lisans eğitimine devam etmektedir. Arabuluculuk, Uzlaştırmacılık ve Ceza alanlarında uzmanlık sertifikalarına sahiptir. Başta İş, T...

Tüm yazıları