Hukuki Süre Hesaplama ve Son Günün Tespiti

İşlem türünü ve tebliğ tarihini girin; yasal süreyi, adli tatil uzamasını ve tatile denk gelen son günün kaydığı iş gününü görün.

Hukuki süre hesaplama, bir usul işleminin son gününü iki kuralı arka arkaya uygulayarak bulur. Tebliğ günü sayılmaz ve resmi tatiller süreye dahil olsa da son gün tatile rastladığında süre izleyen ilk iş gününe geçer.^[1] Yukarıdaki araç otuz bir ayrı usul işleminin yasal süresini tablosundan okur, adli tatil etkisini uygular ve son günü haftanın gününü de yazarak verir.

Serbest süre seçeneğiyle özel kanunlardaki farklı süreler de hesaplanabilir.

Sürenin İşlemeye Başladığı Gün

Gün olarak belirlenmiş sürelerde tebliğ ya da tefhim edildiği gün hesaba katılmaz ve süre son günün tatil saatinde biter.^[2] Aynı kural idari yargıda, icra hukukunda ve borçlar hukukunda da geçerlidir.^[3] Salı günü tebliğ edilen yedi günlük bir süre Çarşamba başlar ve ertesi Salı biter.

Sürenin başlangıcı her işlemde tebliğ değildir. Eski hale getirmede engelin ortadan kalktığı gün, icra şikayetinde işlemin öğrenildiği gün, zımni ret süresinde idareye başvuru günü başlangıç sayılır. Araç işlem türünü seçtiğinizde hangi olayın süreyi başlattığını da yazar.

Tebligatın usulsüz yapıldığı ileri sürülüyorsa hesap değişir. Tebliğ usulüne aykırı olsa bile muhatap tebliğe muttali olmuşsa geçerli sayılır ve muhatabın beyan ettiği tarih tebliğ tarihi kabul edilir.^[4] Ayrıntı için usulsüz tebligat yazısına bakabilirsiniz.

Gün, Hafta, Ay ve Yıl Sürelerinin Bitiş Biçimi

Hafta, ay veya yıl olarak belirlenmiş süre, başladığı güne son hafta, ay ya da yıl içinde karşılık gelen günün tatil saatinde biter. Sürenin bittiği ayda başladığı güne karşılık gelen bir gün yoksa süre o ayın son günü dolar.^[5] 31 Ocakta tebliğ edilen bir aylık süre bu yüzden 28 ya da 29 Şubatta biter.

İki hafta, on dört günle aynı sonucu verir ama mantığı farklıdır. Çarşamba tebliğ edilen iki haftalık süre, ikinci haftanın Çarşamba günü sona erer. Bu ayrım özellikle ay hesabında önem kazanır, çünkü aylar eşit uzunlukta değildir.

Borçlar hukukunda bir de sayı tuzağı vardır. Sekiz ya da onbeş gün olarak belirlenmiş süre, bir veya iki haftayı değil, tam sekiz veya onbeş günü ifade eder.^[6] Sözleşmeye “onbeş gün” yazan taraf iki hafta değil on beş gün vermiş olur.

Sık Karşılaşılan Usul Süreleri

Araçtaki işlem listesinin en çok kullanılan kalemleri ve adli tatil karşısındaki durumları aşağıdadır.

Tablodaki süreler genel kuraldır. Özel kanunlar farklı süre öngörebilir ve istinaf başvuru süresine ilişkin özel kanun hükümleri saklıdır.^[7] İcra dairesindeki diğer süreler için icra hukukunda süreler yazısı ayrıntılı bir dökümdür.

Adli Tatilin Hukuki Süre Hesaplamasına Etkisi

Adli tatil her yıl 20 Temmuzda başlar, 31 Ağustosta sona erer ve yeni adli yıl 1 Eylülde açılır.^[8] Bu döneme tabi dava ve işlerde kanunun tayin ettiği sürelerin bitimi tatile rastlarsa süreler ayrıca bir karara gerek olmaksızın adli tatilin bittiği günden itibaren bir hafta uzar.^[9] Pratikte sonuç her yıl 7 Eylül olur.

İdari yargıda ara verme aynı tarihlerdedir ama uzama farklı yazılmıştır. Bu Kanunda yazılı sürelerin bitmesi çalışmaya ara verme zamanına rastlarsa süreler, ara vermenin sona erdiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır.^[10] İki farklı formül aynı tarihe çıkar.

Uzamanın iki istisnası var. Nafaka, soybağı, velayet, vesayet, işçilerin iş sözleşmesinden doğan davaları, geçici hukuki korumalar ve ivedi görülmesine karar verilen işler adli tatilde görülür, bu yüzden süreleri uzamaz.^[11] Hangi işlerin bu listeye girdiği adli tatilde görülen davalar yazısında sayılmıştır.

İkinci istisna yer bakımındandır. Bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışında kalan ve tek idare ya da tek vergi mahkemesi bulunan yerlerde ara verme uygulanmaz.

İcra ve iflas süreleri adli tatilden hiç etkilenmez. Daireler tatil boyunca açık kaldığı için ödeme emrine itiraz ve şikayet süreleri normal işler. Aracın işlem listesinde bu ayrım her kalem için ayrıca tutulur.

Son Günün Tatile Gelmesi

Resmi tatil günleri süreye dahildir. Yalnızca sürenin son günü resmi tatile rastlarsa süre, tatili takip eden ilk iş gününün çalışma saati sonunda biter.^[12] Arada kalan bayram günleri süreyi uzatmaz, sadece son güne denk gelen tatil uzatır.

Cumartesi bu noktada ayrı bir başlık açar. Adliyeler ve icra dairelerinin haftalık çalışma süresi Cumartesi ve Pazar tatil olacak şekilde düzenlendiği için araç bu iki günü son gün kabul etmez.^[13] Son gün Cumartesiye düşen bir süre Pazartesi gününe taşınır.

Resmi ve adli tatil günlerinde tebligat yapılabilir, yani tebliğ tarihinin bayrama denk gelmesi sürenin başlangıcını ötelemez.^[14] Bayramda eline ulaşan bir kararın süresi de tebliğ gününü izleyen gün işlemeye başlar.

Tebliğden Son Güne İki Örnek Hesap

Birinci örnek adli tatili gösterir. Gerekçeli karar 8 Temmuz 2026 Çarşamba günü tebliğ edilmiş ve istinaf süresi iki hafta olsun. Süre 9 Temmuzda işlemeye başlar, ham son gün 22 Temmuz 2026 Çarşamba olur ve bu tarih adli tatil penceresine düştüğü için süre 7 Eylül 2026 Pazartesi mesai bitimine kadar uzar.

İkinci örnek bayram kaydırmasını gösterir. Ödeme emri 13 Mart 2026 Cuma günü tebliğ edilmiş olsun, itiraz süresi yedi gündür ve ham son gün 20 Mart 2026 Cumaya, yani Ramazan Bayramının birinci gününe düşer. Bayramın kalan iki günü de hafta sonuna denk geldiğinden süre 23 Mart 2026 Pazartesiye taşınır.

Hukuki Süre Hesaplamasında Sık Yapılan Hatalar

Dosya takibinde en çok karşılaşılan yanlışlar şunlardır.

• Tebliğ gününü birinci gün saymak. Süre ertesi gün işlemeye başlar, bu bir günlük kayma yedi günlük sürelerde dosyayı kaybettirir.
• Arada kalan bayram günlerini süreye eklemek. Yalnız son güne denk gelen tatil süreyi uzatır.
• Kararın tefhim tarihini esas almak. İstinaf süresi ilamın tebliğiyle işlemeye başlar.
• İşçilik davasında adli tatil uzamasına güvenmek. İş sözleşmesinden doğan davalar adli tatilde görülür ve süreleri uzamaz.
• İcra süresini adli tatilde durmuş saymak. İcra ve iflas süreleri 20 Temmuz ile 31 Ağustos arasında da işler.
• Kaçırılan süreyi mazeretle telafi edilebilir sanmak. Kanunun belirlediği süreler kesindir ve kesin süre içinde yapılmayan işlemi yapma hakkı ortadan kalkar.^[15]
• Son güne kadar beklemek. Elde olmayan sebeple süre kaçırıldığında eski hale getirme yolu vardır ama engelin kalkmasından itibaren iki hafta içinde ve ancak başka bir hukuki yol yoksa işler.^[16]

Sözleşmeden doğan ve iş günü üzerinden yazılmış süreler bu araca girmez, onlar için iş günü hesaplama sayfası kullanılır.

Hukuki Süre Hesaplama Hakkında Sık Sorulan Sorular

Süre hesabında en çok sorulan sorular ve kısa cevapları aşağıdadır.

Av. Yusuf Emrehan Sucu

Tam burslu olarak eğitimini sürdürdüğü Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni tamamlamıştır. Hukuk eğitimi sırasında birden fazla sertifika programını tamamlamış, kurgusal mahkemelerde sıkça rol almıştır. İş Hukukuna ilişkin alacaklar ve Tazmin...

Tüm yazıları