15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Nasıl Alınır?
08.09.1999 öncesi sigortalılar, 15 yıl ve 3600 gün şartını tamamlayınca yaş beklemeden kıdem tazminatı alabilir. SGK’dan alınan yazıyla işverene başvurulur, ihbar süresi aranmaz.
Kıdem tazminatı, işçinin iş yerine verdiği emeğin karşılığı olarak işveren tarafından ödenen tazminattır. Yargıtay’a göre kıdem tazminatı, işçinin geçmiş hizmetleri karşılığı kanuni esaslara göre verilen toplu bir paradır.
İşyerinizle 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatı konusunda sorun yaşıyor ve hukuki yardım almak istiyorsanız buraya tıklayarak avukatlarımıza mesaj yazıp sorunlarınızı anlatabilir veya iletişim bölümünden bizimle direk iletişime geçebilirsiniz.
15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Nedir?
1475 sayılı İş Kanunu’nun 14 üncü maddesine göre[1] emekli olmak için öngörülen şartlardan yaş dışındaki sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısını tamamlayan sigortalılar kendi istekleri ile işten ayrılmaları halinde kıdem tazminatı almaya hak kazanırlar. Bu durumda işçi, gerekli şartları haizse SGK’dan alacağı kıdem tazminatı alabilir yazısı ile işvereninden kıdem tazminatını talep edebilecektir.
Mevzuatımızdaki düzenlemelere göre 08.09.1999 tarihinden evvel işe başlayan işçiler, 15 yıl sigortalılık süresini ve 3600 prim ödeme gününü tamamlamaları halinde iş sözleşmelerini sonlandırmak suretiyle kıdem tazminatlarını işverenlerinden talep edebilmektedirler. Unutulmamalıdır ki talep eden işçinin talep ettiği işverenin nezdinde 1 yıl çalışmış olması gerekmektedir.
15 Yıl 3600 Prim Gün Sayısını Doldurarak Kıdem Tazminatı Almanın Şartları Nelerdir?
08.09.1999 tarihinden önce işe başlayanlar, 15 yıl sigortalılık süresini ve 3600 prim ödeme gününü tamamlamaları halinde kıdem tazminatını hak edebileceklerini belirttik. Peki, bu yönde bir 15 Yıl 3600 gün kıdem tazminatı talep edebilmek için hangi şartların var olması gerekmektedir? 15 Yıl Sigortası Olan İşçinin Kıdem Tazminatı Hakkı Alabilmesi için gerekenler:
15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatına hak kazanarak fesih hakkı için şu koşulların gerçekleşmesi gerekmektedir:
- 08.09.1999 Tarihinden Önce İlk Defa Sigortalı Olunması
- 15 Yıl Sigortalılık ve 3600 Prim Ödeme Gününün Doldurulması
- Sosyal Güvenlik Kurumundan Belge Alınması
- İş Sözleşmesinin 15 Yıl Sigortalılık ve 3600 Prim Ödeme Gününün Doldurulması Nedeni ile Feshedilmesi
- İşçinin İşverene Ait İşyerinde En Az Bir Yıl Çalışmış Olması
Not: Son iki şart aşağıdaki bölümlerde ayrıca ele alınmıştır.
08.09.1999 Tarihinden Önce İlk Defa Sigortalı Olunması
3600 prim ödeme günü ve 15 yıl sigortalılık süresi bulunan işçinin 08.09.1999 tarihinden önce ilk defa sigorta girişine sahip olması gerekmektedir. 08.09.1999’dan sonra işe başlayanların ise bu kapsamda 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatına hak kazanmaları mümkün değildir. 08.09.1999’dan sonra girenlerin belli şartlara sahipse buraya tıklayarak ilgili makalemizden faydalanabilecektir. Zira, mevzuattaki düzenlemeler ile 08.09.1999’dan sonra ilk defa sigorta girişi yapılanların şartları farklılık göstermektedir.
İlk defa sigortalılık önemli bir konudur. Düzenlemeyi ihtiva eden ilgili kanun, ilk defa sigortalılık başlangıcının illa işçilik vasfıyla başlatılması gibi bir sınırlandırma yapmamaktadır. Çünkü kanunun aradığı şart, 08.09.1999 tarihinden önce sigortalılıktır.
Yani, 3600 prim ödeme günü ve 15 yıllık sigortalılık süresinin tamamının işçi olarak geçirilmesi gerekmemektedir. Burada önemli bir hatırlatma yapmakta fayda var. Kanun, sigortalılık süresi olarak işçi olarak geçirmeyi aramıyor ancak iş akdinin sonlandırılması anında işçi olması gerekmektedir.
15 Yıl 3600 Gün İle Kıdem Tazminatı Şartları
15 Yıl Sigortalılık ve 3600 Prim Ödeme Gününün Doldurulması
Sigortalılık süresi, ilk sigorta girişinden itibaren geçen takvim süresidir, fiilen prim ödenen gün sayısıyla karıştırılmamalıdır. 3600 prim ödeme günü ve 15 yıl sigortalılık süresi bulunan işçinin 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatı hakkından yararlanabilmesi için bir diğer şart da bahsi geçen sürelerin doldurulmasıdır. Yani, mevcut hakkını kullanmak isteyen işçi, işten ayrılırken ilk defa sigortalı olduğu tarihe göre hareket etmelidir.
Yani, geriye dönük olarak 15 yıllık sürenin geçmiş olması gerekmektedir. Ayrıca önemle belirtmek gerekir ki bu 15 yıllık sürenin tamamının sigortalı olarak geçirilmesi de gerekmemektedir. Geriye dönük hesaplanacak 15 yıllık süreç içinde 3600 prim ödeme gününü tamamlamış olmak yeterli olacaktır.
İşçinin İşverene Ait İşyerinde 1 Yıl Çalışmış Olması
Bir işçinin kıdem tazminatını hak edebilmesi için kanunen işverene ait iş yerinde asgari 1 yıl çalışmış olması gerekmektedir. Burada fasılalı çalışma, işverenin başka iş yerlerinde çalışmış olma gibi durumlar, işçi için aleyhe kullanılamayacaktır.
Zira, bu durumlarda çalışma süreleri birleştirilerek 1 yılın tespiti yapılacaktır. 1 yıl kıdeme sahip işçi yukarıdaki şartları haizse aşağıda belirteceğimiz belge ve yine makalenin devamında açıklanacağı üzere fesih iradesini işverenine bildirerek kıdem tazminatını, 15 yıl sigortalılık ve 3600 prim ödeme gününün doldurulması sebebiyle işvereninden talep edebilecektir.
İşverenin “Bana ne sen benim yanımda bu süreleri doldurmadın” deme gibi bir durumu da kanunen mümkün değildir. Bu hakkın kullanılması, işverenin rızasına bağlı olmadığı gibi kanunun aradığı şartların var olması halinde işçi tarafından kullanılabilecektir.
Yaşı Emekliliğe Yetmeyenler için Sosyal Güvenlik Kurumundan Belge Alınması
Yukarıda bahsettiğimiz ilk iki şartı sağlayan işçi, iş akdini feshederek 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatını almak isterse Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan kıdem tazminatı alabilir yazısı alması gerekmektedir. Kurumdan alacağı belge ile işverenine gidip gerekli şartlara sahip olduğunu belirterek durumu izah edeceği bir dilekçe ile iş akdini sonlandırmalıdır.
Not: Yaşı emekliliğe yeten sigortalılar için süreç farklıdır; bu durumda SGK’dan alınması gereken belge emekli olma yazısıdır.
Sosyal Güvenlik Kurumu, bu yazıyı belli bir usul ve esaslara göre vermektedir.[2] İlgili usul ve esasların düzenlendiği genelgede sigortalıların kanunda öngörülen yaş dışındaki diğer koşulları yerine getirip getirmediğinin kontrol edileceği, 08.09.1999 tarihinden önce sigortalı olup bu tarihten sonra işten ayrılanlara asgari 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 prim gün sayısı ile aylık bağlanabildiğinden bu koşulların oluşup oluşmadığına bakılacağı belirtilmiştir.
Ayrıca belirtmek gerekir ki talep edilmesi halinde kurum bu yazıyı vermek zorundadır. Yine önemle belirtmek gerekir ki kurumun vereceği yazıda 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatı için “işçi kıdem tazminatına hak kazanmıştır” şeklinde bir beyanın bulunması da aranmamaktadır.
Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan ilgili belgeyi talep edebilmek için aşağıdaki gibi dilekçeyi kuruma sunmanız yeterlidir. SGK yazısının süresi hakkında mevzuatta sabit bir sınır belirtilmemektedir. Yazı, düzenlendiği tarih itibarıyla şartların sağlandığını gösterir.
Not: Bu konuda güncel bir SGK genelgesi varsa, yayın öncesi teyit edilmesi önerilir.
15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı İstifa Rehberi
SGK’dan Emekli Olma Yazısı ile Kıdem Tazminatı Alabilir Yazısı Farkı
SGK iki farklı yazı düzenler. Yaş şartını da dolduran sigortalıya emekli olma yazısı verilir. Yaş şartını henüz doldurmayan ama 15 yıl ve 3600 günü tamamlayan sigortalıya ise kıdem tazminatı alabilir yazısı verilir.
Bu sayfada anlatılan süreç, ikinci gruba yöneliktir. Yaş şartınız doluysa ve doğrudan emekli olmak istiyorsanız, 3600 Gün Emeklilik Şartları sayfasındaki yaş tablosuna bakabilirsiniz.
15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?
Kıdem tazminatı, çalışılan her tam yıl için brüt son ücretin bir aylığı üzerinden hesaplanır. Kıst dönemler oranlanır. Hesaplamada yasal bir tavan tutar uygulanır, brüt ücret bu tutarın üzerindeyse hesap tavan üzerinden yapılır.
Not: Detaylı hesaplama için sitenizdeki Kıdem Tazminatı Hesaplama aracına yönlendirme yapılabilir.
Örnek 15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Alabilir Yazısı Talebi Dilekçesi:
……………….Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü/………………Merkezi’ne
Konu: Kıdem Tazminatı Alabilir Yazısı Talebi
Kurumunuzda…………………..sigorta sicil numarası ve ……………………..TC Kimlik numarası ile işlem görmekteyim. 1475 sayılı iş kanunun 14.maddesinin birinci fıkrasının (5) numaralı bendi gereği , dilekçe tarihi olan ../../…. itibariyle, 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödeme süresinin bulunduğuna ilişkin bir yazının tarafıma verilmesini arz ederim.
Harbiye Hukuk
imza
Adres: Hürriyet Mah. Dr. Cemil Bengü Cad.
No:39/1 Kağıthane/İstanbul
İletişim: 0507 433 00 00
İş Sözleşmesinin 15 Yıl Sigortalılık ve 3600 Prim Ödeme Gününün Doldurulması Nedeni ile Feshedilmesi
3600 prim ödeme günü ve 15 yıl sigortalılık süresi bulunan işçinin 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatına ulaşabilmesi için gerekli olan diğer şart ise bu sebeple iş akdini sonlandırmaktır. İşçi iş akdini sonlandırdığına dair fesih iradesini Sosyal Güvenlik Kurumundan aldığı kıdem tazminatı alabilir yazısı ile birlikte işverenine sunarak iş akdini bu nedenle sonlandırdığını beyan etmelidir.
Bu beyanın açık bir şekilde işverene belirtilmesi elzemdir. İş akdini sonlandırdığına dair beyanında işçi bu hususu açık bir şekilde belirtmezse geriye dönük olarak “ben yasal koşullara sahiptim kıdem tazminatımı vermedin” diyerek 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatını işvereninden bu sebeple talep edemez.
Ayrıca bir hususa daha değinmekte fayda var, Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan yazının iş akdinin sonlandırıldığına dair dilekçenin ekine konması sürecin hızlı bir şekilde çözümlenmesinde fayda sağlayacaktır. Evet, belgenin ekli olup olmaması feshi geçersiz kılacaktır diye bir durum yoktur ancak işveren tarafından bu durum geciktirici mesele yapılabilmektedir. Bu yönde dikkat edilmesi gerekmektedir.
Yine belirtmek gerekir ki iş sözleşmesini 15 yıl sigortalılık ve 3600 gün kıdem tazminatı için prim ödeme gününü tamamlayarak fesheden işçi, işverene karşı ihbar öneli sunmak mecburiyetinde değildir. Bu noktada işverenler tarafından yapılacak baskıyı bertaraf edebilmek adına alanında uzman bir iş hukuku avukatından destek almanızda fayda olacaktır. İşçi tarafından, işverene yapılacak ihbarın kıdem tazminatını hak etmeye herhangi bir etkisi olmayacaktır. İşçi ihbar önelinin bittiği tarihte 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatına hak kazanacaktır. Ayrıca bu sebeple iş akdini sonlandıran işçi, işvereninden ihbar tazminatı talebinde de bulunamayacaktır.
15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Aşamaları
15 Yıl 3600 Prim Gün Sayısını Doldurarak İşyerinden Ayrılmak için İhbar Süresi Var Mı?
Hayır, ihbar süresi aranmaz. 15 yıl 3600 gün kıdem tazminatı şartını dolduran işçi, işverenine ihbar öneli vermeden ayrılabilir. Fesih beyanı noter aracılığıyla ihtarname ile de bildirilebilir. Fesih dilekçesi olarak aşağıdaki örneği kullanabilirsiniz. Yine gerekli şartları haiz olduğunuzu düşünüyorsanız buraya tıklayarak bize ulaşabilir, iş akdinin sonlandırılması sürecini iş hukuku alanında uzman avukatlarımızın desteği ile ilerletebilirsiniz.
15 Yıl 3600 Prim Gün Sayısını Doldurarak İşyerinden Ayrılmak için Dilekçe Örneği:
………… Anonim Şirketi İnsan Kaynakları Müdürlüğüne
Konu:15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatı talebi
………. tarihinden beri şirketiniz nezdinde bulunan ……. şubesinde ……… olarak görev yapmaktayım. 1475 Sayılı İş Kanunu’nun yürürlükteki 14’üncü maddesine göre ……….. itibariyle 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödeme süresini tamamlamış bulunmaktayım. Gördüğüm lüzum üzerine mevcut iş akdimi sonlandırıyorum.
15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatım ve sair işçilik alacaklarımın tarafıma yatırılmasını talep eder, gereğinin yapılmasını arz ederim. 30.12.2023
Harbiye Hukuk
imza
Adres: Hürriyet Mah. Dr. Cemil Bengü Cad.
No:39/1 Kağıthane/İstanbul
İletişim: 0544 355 13 55
15 Yıl ve 3600 Gün Gerekçesi Sonradan Bildirilebilir Mi?
İş akdini, 15 yıl ve 3600 prim günü ödemesi sebebiyle sonlandırıp 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatını almak isteyen işçilerin fesih beyanlarında bu sebeple iş sözleşmesini sonlandırdıklarını bildirmeleri gerekmektedir. Zira, hukukumuz tarafların fesih sebepleriyle bağlı olduklarını kabul etmektedir. Bu sebeple kurumdan alınan belge ile yapılacak iş akdinin feshi ehemmiyet kesp etmektedir.
Yani, iş akdini feshedip sonradan kurumdan alınacak bir belge ile işverene bildirimde bulunmanın işçi açısından bir faydası olmayacaktır. Fesih anında bildirilmeyen gerekçe, sonradan ileri sürülemez. İşçi başka bir sebeple ayrıldıysa, daha sonra 15 yıl 3600 gün şartını öne sürerek kıdem tazminatı talep edemez.
15 Yıl ve 3600 Gün Emeklilik Nedeniyle İşten Ayrılan İşçi Başka İşte Çalışabilir Mi?
İş akdini, 15 yıl ve 3600 prim günü ödemesi sebebiyle sonlandırıp 15 Yıl 3600 Gün Kıdem tazminatını alan işçinin başka bir işte çalışmasına engel bir düzenleme bulunmamaktadır. Bundan dolayı bu sebeple iş akdini sonlandırıp kıdem tazminatını alan işçi başka bir iş yerinde hemen işe başlayabilir.
İşçi, çalıştığı iş yerindeki çalışma koşullarının ağırlığından yahut ücretin düşük olmasından dolayı da bu hakkını kullanıp mevcut işten daha avantajlı bir iş yerine geçme niyetinde de olabilir. İşçinin bu niyeti, kanun tarafından kendisine verilmiş bir hakkın kullanılmasını kati surette kısıtlamamaktadır.
Bu duruma dayanak göstererek işverenlerin kıdem tazminatı ödemesini yapmaması kanun tarafından korunmayacaktır. İşveren tarafından bu yönde yapılacak bir itiraz dikkate alınmayacaktır.
Peki, 15 yıl ve 3600 prim günü ödemesi şartlarını tamamlayıp kurumdan da kıdem tazminatı alabilir yazısını alan işçiye işveren, kıdem tazminatı ödemesi yapmadı ve işçi de süreci mahkemeye taşıdı.
Bu durumda işveren mahkemede, “bu işçi benim yanımda çalışıyorken sırf kıdem tazminatı almak için bu yolu denedi ve hemen başka bir işe başladı, sayın hakim bu duruma itiraz ediyorum, bu işçi kıdem tazminatını hak edemez” diyebilir mi? Kanunumuza göre işverenin bu şekilde bir beyanda bulunması dikkate alınmayacak olup iş akdini bu sebeple fesheden işçinin yeni bir işe girmesi işverenin kıdem tazminatı borcunu ortadan kaldırmayacaktır.
15 Yıl 3600 Gün Tazminatı Alan Çalışabilir Mi?
Yaş Dışındaki Şartların Sağlanmasıyla Kaç Kez Kıdem Tazminatı Alınabilir? 15 Yıl 3600 Gün Şartı Kaç Kez Kullanılabilir?
15 yıl 3600 gün şartıyla kıdem tazminatı kaç defa alınır sorusunun cevabı, Yargıtay kararlarına göre değişkenlik gösterir. Bu husus da işçiler tarafından avukatlara sıkça sorulan sorular arasında yer almaktadır. Bu sorunun cevabı mevcut mevzuatımıza göre evettir. Zira, iş kanunu ve ilgili sair kanunlarda böyle bir sınırlama yapılmamıştır. Çünkü kıdem tazminatı hakkı, kanun tarafından Bila kayıt işçiye verilmiş bir haktır.
Gerekli şartları taşıyan işçi bu hakkını dilediği gibi kullanabilir. Ancak bu durumda uygulamada birtakım denetimler yapılmaktadır. Türk Medeni Kanunu’nun 2. Maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralına uyulup uyulmadığı, mevcut hakkın kötüye kullanılması mahkemeler tarafından araştırılmaktadır.
Yargıtay, bazı kararlarında bu hakkın bir defaya mahsus olduğunu belirtmiştir.[3] Belirttiğimiz üzere bu hakkın kullanılmasında kanunumuzca bir sınırlama yapılmamıştır.
Bu hakkı 15 yıl ve 3600 gün kıdem tazminatı şartını bir kez kullanan işçi, ileride yaş şartını da doldurduğunda emeklilik sebebiyle tekrar kıdem tazminatı talep edebilir. Bu, farklı bir hukuki sebebe dayanır. Ancak aynı gerekçeyle, yaş şartı doldurulmadan hakkın peş peşe birden fazla kez kullanılması ayrı bir durumdur. Mahkemeler bu senaryoda dürüstlük kuralına uyulup uyulmadığını inceler. Amaç yalnızca tazminat almaksa, hakkın kötüye kullanıldığı değerlendirilebilir.
15 Yıl 3600 Gün Kıdem Tazminatı Alan İşsizlik Maaşı Alabilir Mi?
Kıdem tazminatı ile işsizlik maaşı farklı haklardır. İşsizlik maaşına hak kazanmanın şartlarından biri, işçinin kendi irade ve kusuru dışında işsiz kalmasıdır. 15 yıl 3600 gün kıdem tazminatı şartıyla işten ayrılan işçi, iş sözleşmesini kendi isteğiyle feshetmiş sayılır. Bu nedenle kural olarak işsizlik maaşı alamaz.
Kaynaklar
