12. Yargı Paketi Nedir?
Adalet Bakanlığı, hukuki süreçlerdeki ihtiyaçlara göre bazı değişiklik düzenlemeleri belirledi. Henüz yasa tasarısı taslağı belirli olmasa da mevcut açıklamalara göre bu değişikliklerin beklendiği temel alanlar şunlardır:
- İBAN Mağdurları
- Nitelikli Dolandırıcılık Davaları
- Tahkim Süreçleri
- Boşanma Davaları
- Miras ve Komşuluk Hukuku
- Tapu İşlemleri
- Noterlik
- İstinaf ve Temyiz
- Belirsiz Alacak Davaları
- Ortaklığın Giderilmesi Davası
- Suça Sürüklenen Çocuklar
- Covid-19 İnfaz Eşitsizliği
- Kutlamalarda Silah kullanımı
- Avukat Hakları
- E-Duruşma ve Elektronik Tebligat
- Hâkim-Savcı Terfi Sistemi
Paketin İçeriği ve Kapsamı
Adalet Bakanlığı, 12. Yargı Paketi’yle adalet sistemini hızlandırmak ve mahkemelerin iş yükünü hafifletmeyi planladığı için daha çok usul anlamındaki değişiklikleri kapsama aldı. Ancak gündemde sıkça yer edinen “İban Mağdurları” konusu gibi konulara da düzenlemelerde yer verileceği belirtildi.
12. Yargı Paketi Maddeleri
12. Yargı Paketi kapsamında taslakta yer alması beklenen değişiklikler şunlardır:
- Nitelikli Dolandırıcılık Davalarının Devri: TCK 158 kapsamındaki nitelikli dolandırıcılık davalarının Ağır Ceza Mahkemelerinden alınarak Asliye Ceza Mahkemelerine devredilmesi (mevcut süren davalar ağır cezada kalacaktır) hedeflenmektedir.
- Boşanma Davalarında “İki Aşamalı Yargılama”: Çekişmeli boşanma davalarında boşanma ve velayet kararı mahkemece davanın ilk aşamasında hızla verilip kesinleştirilecek; nafaka, tazminat ve mal paylaşımı uyuşmazlıklarına ilişkin maddi konular ise ayrı bir süreçte görülmeye devam edecektir.
- Tapu İşlemlerinde Avukat Zorunluluğu: Değeri 30 milyon TL’yi aşan yüksek meblağlı tapu işlemlerinde dolandırıcılıkları ve mağduriyetleri önlemek adına hem alıcı hem de satıcı için avukat bulundurma zorunluluğu getirilmektedir.
- Noter Yardımcılığı ve Çekişmesiz Yargı: Mahkemelerin yükünü almak için ihtilaf içermeyen “çekişmesiz yargı” işlemleri yargı dışına çıkarılarak noterlere devredilecek ve “Noter Yardımcılığı” adında yeni bir kurum oluşturulacaktır. Mahkemeler veya savcılıklar noterlerden doğrudan belge isteyebilecektir.
- Atlamalı Temyiz Modeli: Hukuki ihtilafın sınırlı olduğu bazı dosya türlerinin, istinaf mahkemesi aşamasını atlayarak doğrudan Yargıtay’da temyiz edilmesine imkân tanınacaktır.
- Belirsiz Alacak ve Bekletici Mesele: Mevcut usuldeki belirsiz alacak davası kaldırılarak, bunun yerine kısmi davalarda zamanaşımının kesilmesi olanağı getirilecektir. Bekletici mesele kararı verilen dosyalarda ise duruşma yapılmasına son verilecektir.
- Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şüyu) İşlemleri: Ortaklığın giderilmesi davalarında ilk satışın, taşınmazın rayiç bedeli üzerinden sadece hissedarlar arasında yapılması kuralı getirilecektir.
- Suça Sürüklenen Çocuklar: Suça sürüklenen çocuk tanımı Avrupa Standartlarına göre değişiklik gösterecek. Suça sürüklenen çocukların işledikleri bazı suçlarda ceza oranının artırılması düşünülmektedir.
- Covid-19 İnfaz Eşitsizliğinin Giderilmesi: 31 Temmuz 2023 tarihi itibarıyla kapalı ceza infaz kurumunda bulunan ancak yargılaması bitmediği için erken açığa ayrılma hakkından yoksun kalan hükümlülere yönelik eşitsizliğin giderilmesi sağlanacaktır.
- Avukat Hakları: Avukatların bilgi ve belgelere elektronik ortamdan erişimi kolaylaştırılacak.
- E-Duruşma ve Elektronik Tebligat Yaygınlaştırması: Yargılamaları hızlandırmak adına usulsüz tebligatları önleyecek elektronik tebligat ve tanıklarla tarafların ses ve görüntü nakli (e-duruşma) yöntemiyle yargılamalara katılımı genişletilecektir.
- Hâkim-Savcı Terfi Sistemi ve İflas Daireleri: Hâkim ve savcıların mesleki terfilerinde, Yargıtay’ın vermiş olduğu onama kararları objektif bir kriter olarak kabul edilecektir. Ayrıca iflas dairelerinin yetki çevreleri yeniden şekillendirilecektir.
IBAN Mağdurları İçin Düzenleme Var mı?
Evet, İban mağdurları için gelmesi beklenen düzenlemeler aşağıdaki gibidir:
| IBAN Mağdurları (TCK 145 Düzenlemesi) | Banka hesaplarını dolandırıcılara farkında olmadan kullandırmak suretiyle hüküm giyen yaklaşık 50 bin kişi için TCK 145 kapsamında (malın değerinin azlığı sebebiyle) ceza indirimi veya ceza vermekten vazgeçilmesi imkânı getirilmektedir. |
| IBAN Kiralamanın Ayrı Suç Olması | “Banka hesabını üçüncü kişilerin kullanımına sunma” eyleminin dolandırıcılıktan bağımsız, daha hafif cezalı, şikayete tabi ve uzlaşma kapsamında ayrı bir suç tipi olarak tanımlanması değerlendirilmektedir. |
12. Yargı Paketi Kimleri Kapsıyor?
Paket, adalet sistemindeki hantallıktan, yıllarca süren davalardan ve spesifik teknik yasal boşluklardan olumsuz etkilenen belirli kişi, grup ve meslek mensuplarını kapsamaktadır. Paketin getireceği düzenlemelerden doğrudan veya dolaylı olarak etkilenecek kişi ve gruplar şunlardır:
- Uzun Süren Davaların Tarafları
- Suça Sürüklenen Çocuklar
- Covid-19 İnfaz Eşitsizliği Mağdurları
- Avukatlar, Noterler ve Arabulucular
- Yüksek Meblağlı Gayrimenkul İşlemi Yapanlar
12. Yargı Paketinde Af Var mı?
Hayır, 12. Yargı Paketi’nde herhangi bir af düzenlemesi bulunmamaktadır. Beklentiye rağmen Adalet Bakanlığı kaynakları ve resmi açıklamalar paketin af veya bir ceza indirimi planı olmadığını belirtmektedir.
Genel Af İddiaları
Özellikle sosyal medya platformlarında af geleceğine ilişkin dolaşan iddialar doğru değildir.
Adalet Bakanı Akın Gürlek, 3 Nisan 2026 tarihinde yaptığı son dakika açıklamasında, kapsamlı bir genel af veya genel infaz düzenlemesinin pakette kesinlikle yer almadığını belirtmiştir.
Af Düzenlemesi Gerçek mi?
Hayır, af düzenlemesi gerçek değildir. “İBAN Mağdurları” kitlesi için uygulanacak olan değişiklikler yanlış anlaşılarak bu sorunun ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Zaten yukarıda da belirttiğimiz gibi cezaevlerindeki hükümlüleri doğrudan etkileyecek bir af çalışması mevcut değildir.
İnfaz Düzenlemesi Var Mı?
Paketin içerisinde infaz sürelerini kısaltacak genel bir infaz düzenlemesi yer almamaktadır. Kamuoyunda daha önce yoğun biçimde tartışılan “3 yıllık şartlı tahliye” veya “%50 infaz modeli” gibi iddiaların resmi bir karşılığı yoktur
12. Yargı Paketi Ne Zaman Çıkacak?
Çalışmaları devam eden Yargı Paketi’nin ne zaman çıkacağı henüz belirli değildir. Yasa taslağının teknik hazırlıkları tamamlandığında oylama için TBMM’ye sunulacaktır. Tasarının Haziran 2026 sonrası yürürlüğe girmesi beklenmektedir.
12. Yargı Paketi Son Durum ve Güncel Gelişmeler
12. Yargı Paketi’nin yürürlüğe girmesiyle ilgili güncel ve son dakika gelişmelerini bu başlık altında sizlere sunuyoruz. Ayrıca Adalet Bakanlığı’nın duyurular sayfasından da güncellemeleri takip edebilirsiniz.
Adalet Bakanlığı Açıklamaları
Adalet Bakanı Akın Gürlek 3 Nisan 2026 tarihinde AK Parti Grup Toplantısı öncesinde 12. Yargı Paketi ile ilgili bazı açıklamalar yaparak tasarı hakkında bilgi vermiştir. Ayrıca Adalet Bakanlığı tarafından da konuyla alakalı bazı açıklamalarda bulunulmuştur:
| İnfaz Düzenlemesi ve Af Yok | Bakan Gürlek, kamuoyundaki beklentilerin aksine pakette infaz süreleriyle ilgili herhangi bir düzenleme veya genel af bulunmadığını belirtmiştir. |
| İBAN Mağdurlarına Müjde (TCK 145): | Banka hesaplarını dolandırıcılık şebekelerine kullandırdığı için Nitelikli Dolandırıcılık (TCK 158) kapsamında ağır hapis cezası alan yaklaşık 50 bin kişi için TCK 145. madde (değer azlığı) kapsamında özel bir düzenleme yapıldığı açıklanmıştır. |
Bu düzenleme ile asıl dolandırıcılık kastı olmayan “ikincil failler” için ceza indirimi veya ceza vermekten tamamen vazgeçilmesi imkânı getirilmektedir.
Ayrıca “banka hesabını başkasına kullandırma” (IBAN kiralama) fiilinin dolandırıcılıktan bağımsız, daha az cezalı müstakil bir suç tipi haline getirilerek uzlaştırma kapsamına alınması masadaki en güçlü seçeneklerden biridir.
| Yüksek Meblağlı Tapu İşlemlerinde Yeni Dönem | Değeri 30 milyon TL ve üzerinde olan tapu işlemlerinde dolandırıcılık vakalarını önlemek amacıyla hem alıcı hem de satıcı için avukat bulundurma zorunluluğu getirilmektedir. |
| Çekişmeli Boşanma | Çekişmeli boşanma davalarında “iki aşamalı yargılama” modeline geçilecektir. |
12. Yargı Paketi Maddeleri Kesinleşti mi?
Hayır, tüm 12. Yargı Paketi maddeleri henüz kesinleşmiş değildir. Yazımızdaki maddeler Adalet Bakanlığı yetkililerinin yaptığı resmî açıklamalara ve Cumhurbaşkanlığı’na sunulan taslak metinlere dayanmaktadır.
12. Yargı Paketi Son Dakika Gelişmeleri
6 Mayıs 2026 tarihi itibariyle vakıf olunan bilgilere bu yazıda yer verilmiştir. Bu başlık altındaysa 12. Yargı Paketi’yle ilgili yazının yazıldığı andan itibaren ortaya çıkan yeni son dakika gelişmelerine yer verilecektir.
- 22 Nisan 2026: Adalet Bakanı Akın GÜRLEK, katıldığı bir programda süresiz nafaka sorununa ilişkin çalışmaların devam ettiğini belirtmiştir. Ancak henüz olgunlaşmadığı için 12. Yargı Paketi’ne yetişmeyebileceğine değinmiştir.
