Veraset İlamı Nedir? Nasıl Nereden Alınır?
Özet, seçtiğiniz yapay zeka aracında yeni sekmede oluşturulur. Yapay zeka özetleri hatalı veya eksik olabilir; hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Veraset ilamı, ölen bir kimsenin mallarına kimlerin ne miktar ve ne oranda mirasçı olacağını gösteren bir belgedir. Mirasçılardan biri bile başvurabilir ve belge noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alınır. Noter belgeyi genellikle aynı gün verir, mahkemede ise harç yatırılır ve süreç daha uzundur.
Veraset İlamı Nedir?
Veraset ilamı ya da bir başka ifadeyle mirasçılık belgesi, miras bırakan öldüğünde mirasçıların miras bırakanın malvarlığı değerleri üzerindeki paylarını gösteren ve bunu ispatlamaya yarayan bir belge türüdür. Bu ilam ayrıca mirasçılara miras üzerinde tasarrufta bulunma yetkinliğini de verir.
Kişiler tam ve sağ doğduklarında hukuken “kişi” olurlar ve kişilik hukuku devreye girer. Ölüm olgusuyla kişilik sona erer ve miras hukuku hükümlerinin uygulanmasına zemin oluşur. Ölen kişi artık miras hukuku bakımından muris (miras bırakan) konumundadır. Hukuk dilinde ölen kişiyi anlatmak için sıkça kullanılan müteveffa kavramının anlamı ayrı bir yazıda açıklanmıştır.
Miras, bu kişinin ölümüyle kendiliğinden yani başkaca hiçbir işlem gerekmeksizin, derhal mirasçılara bir bütün halinde intikal eder. Buna külli halefiyet denir. Mirasçılığın doğması için belge gerekmez, ancak ispatı için veraset ilamı (mirasçılık belgesi) gerekir.
Mirasçılık belgesi, mirasçıların mirasçı sıfatını belgeleyen tek ispat vasıtasıdır. Bu belge aynı zamanda, mirasçıların terekedeki mallar üzerinde herhangi bir tasarrufta bulunabilmeleri (mesela satmak, kiraya vermek gibi) için de gereklidir.
Oldukça önemli ve yaygın kullanımı olan bir belge olmasına rağmen, Türk Medeni Kanunu mirasçılık belgesini tek bir maddede, 598. maddede düzenlemiştir[1]:
IV. Mirasçılık belgesi
Madde 598- Başvurusu üzerine yasal mirasçı oldukları belirlenenlere, sulh mahkemesince veya noterlikçe mirasçılık sıfatlarını gösteren bir belge verilir.
Mirasçı atamaya veya vasiyete ilişkin ölüme bağlı tasarrufa mirasçılar veya başka vasiyet alacaklıları tarafından kendilerine bildirilmesinden başlayarak bir ay içinde itiraz edilmedikçe, lehine tasarrufta bulunulan kimseye, sulh mahkemesince atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren bir belge verilir.
Mirasçılık belgesinin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir.
Ölüme bağlı tasarrufun iptaline ilişkin dava hakkı saklıdır.
Mirasçılar, miras bırakanın ardında bıraktığı tereke üzerinde tasarruf edebilmek için mirasçı olduklarını ispat etmelidir. Mirasçı sıfatını gösteren belge ise mirasçılık belgesidir. Bu durumda, mirasçılık belgesinin işlevleri şunlardır:
- Mirasçılık sıfatını ispat eder.
- Terekedeki mal ve haklar üzerinde tasarruf imkanı verir.
- Mirasçıların terekedeki paylarını gösterir.
Veraset İlamı Nasıl Alınır?
Mirasçılık belgesi ancak bir başvuru üzerine verilir. Ne mahkeme ne de noter belgeyi kendiliğinden düzenler. Hakim veya noter, başvuranın mirasçı olduğunu tespit ettiğinde belgeyi vermekle yükümlüdür.
- Belgenin noterden mi yoksa sulh hukuk mahkemesinden mi alınacağı seçilir. Talep eden yabancıysa, nüfus kayıtları yetersizse ya da iş yargılama gerektiriyorsa yalnızca mahkemeye gidilebilir.
- Kimlik belgesi hazırlanır. Vekil başvuruyorsa vekaletname, atanmış mirasçı başvuruyorsa vasiyetname ya da miras sözleşmesi eklenir.
- Noterde başvuru formu doldurulup imzalanır. Mahkemeye ise hasım gösterilmeyen bir dilekçe verilir ve harç yatırılır.
- Noter belgeyi sistem üzerinden düzenleyip onaylar. Mahkeme ise nüfus kayıtlarını inceleyip mirasçıları ve paylarını gösteren kararı verir.
Kimler Mirasçılık Belgesi Talebinde Bulunabilir?
Mirasçılık belgesini yasal mirasçılar, atanmış mirasçılar, vasiyet alacaklıları, alacaklılar, belge almaya yetkili kişi ve kurumlar ile mirasçılık sıfatını kaybedenler talep edebilir.
Yasal Mirasçılar
Yasal mirasçılar miras bırakanın ölümü ile birlikte kendiliğinden mirası kazanırlar, bu kazanma için herhangi bir işlemde bulunmalarına gerek yoktur. Mirasçılık sıfatını ispat etmek ve malvarlığı üzerinde tasarrufta bulunabilmek için ise veraset ilamı almaları gerekir.
Yasal mirasçılar alt soy, ana ve baba, büyük ana ve büyük baba, sağ kalan eş, evlatlık ve en son aşamada devlettir.
Atanmış Mirasçılar
Miras bırakan ölümünden önce bir ölüme bağlı tasarruf ile (vasiyetname veya miras sözleşmesi ile) terekesinden belli bir miktarı belirlediği kişiye bırakabilir. İşte bu kişi atanmış mirasçıdır. Atanmış mirasçılar da tıpkı yasal mirasçılar gibi ölümle birlikte kendiliğinden mirası kazanırlar.
Kazandıkları miras üzerinde tasarrufta bulunabilmek için onlar da veraset ilamına ihtiyaç duyarlar. Ancak, atanmış mirasçıların mirasçılık belgesi alabilmeleri için bunların haklarına bir ay içinde itiraz edilmemiş olması gerekir.
Atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren belgeyi kanun yalnızca sulh mahkemesine bırakmıştır. Noter bu belgeyi düzenleyemez.
Vasiyet Alacaklıları
Miras bırakan yapacağı bir ölüme bağlı tasarrufla bir kimsenin lehine mal vasiyeti yapmış olabilir, bir diğer deyişle terekesindeki belirli bir malı belli bir kimseye bırakabilir. İşte bu kimseler vasiyet alacaklısıdır.
Ancak bunların durumu yasal ve atanmış mirasçılardan farklıdır. Vasiyet alacaklıları mirasçı değil, alacaklıdır ve bu alacak hakkını vasiyet borçlularına karşı ileri sürebilir.
Kanunda vasiyet alacaklılarına vasiyet alacaklısı olduklarını gösteren bir belge verileceği belirtilmektedir. Vasiyet alacaklısı bir mirasçı olmadığından, ona verilen bu belge teknik anlamda bir mirasçılık belgesi değildir ve mirasçılık belgesinin işlevini taşımaz. Belge yalnızca kişinin vasiyet alacaklısı olduğunu gösterir.
Bu belge, vasiyet alacaklısına kendisine vasiyet edilen malın mülkiyetini direkt olarak geçirmez. Vasiyet alacaklısı, vasiyeti yerine getirmekle yükümlü olan kişi veya kişilere karşı mülkiyetin kendisine devri için kişisel bir talep ve dava hakkına sahiptir.
Miras Bırakanın ve Mirasçının Alacaklıları
Türk Medeni Kanunu alacaklıları belge isteyebilecekler arasında saymaz. Bu hak Yargıtay uygulamasıyla tanınmıştır ve dayanağı İcra ve İflas Kanunu’dur. Borçlunun reddetmediği bir mirastan gelen ve henüz tapuya tescil edilmemiş payının borçlu adına tescilini alacaklı isteyebilir.[2]
Miras bırakanın alacaklısı ise mirasçılara karşı takip yapabilmek veya dava açabilmek için belgeye ihtiyaç duyar. Her iki durumda da alacaklı önce icra dairesinden ya da mahkemeden yetki belgesi almalıdır. Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, bölge adliye mahkemeleri arasındaki görüş ayrılığını 2026 yılında bu yönde gidermiştir:
“Yetkinin, mirasçılık belgesinin niteliği ve kişisel verilere ilişkin içerdiği bilgiler düşünüldüğünde icra dairesi ya da mahkemeden alınacak yetki belgesi ile kullanılacağı sonucuna varmak isabetli olacaktır.” (Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, 13.05.2026 tarihli, 2026/1779 E., 2026/2657 K.)
Mirasçılık Belgesi Almak Üzere Yetki Verilen Kişiler
Terekeyle ilgili olmalarından kaynaklı bazı kişi ve kurumlar da veraset ilamı isteyebilir. Vasiyeti yerine getirme görevlisi bunların başında gelir. Bu görevliye yasal görevini yapabilmesi için sulh hukuk mahkemesi tarafından yetki belgesi verilir.
Tapu müdürlüğü, ölüm tarihinden itibaren en geç iki yıl içinde miras intikali yapılmazsa mirasçılık belgesi için yargıya başvurabilir. Tapu Kanunu Ek madde 1’e göre bu başvurular her türlü gider, vergi, resim ve harçtan muaftır.
Sosyal hizmet kuruluşlarında bakılırken mirasçı bırakmadan ölen kişinin mirası, Sosyal Hizmetler Kanunu m.28 uyarınca bu kuruluşların bağlı olduğu idareye geçer. İlgili idarenin de bu nedenle mirasçılık belgesi isteme ihtiyacı doğar.
Mirasçılık Sıfatını Yitiren Kişiler
Mirastan çıkarılan, mirası reddeden, mirastan feragat eden ya da mirastan yoksun kalan kişi de mirasçılık belgesi isteyebilir. Yargıtay bu kişilerin tereke ile bağının tamamen kopmadığını kabul eder.
“Mirastan çıkarma ve yoksunluk sebeplerinin gerçekleşmesi ya da mirasın reddi veya mirastan feragat edilmiş olması, ilgili kişinin mirasçılık belgesi istemesine engel bir neden olmadığı gibi, ilgili kişinin mirasçılık sıfatını da ortadan kaldırmaz.” (Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, 11.12.2023 tarihli, 2023/3547 E., 2023/6122 K.)
Böyle bir durumda belge, miras bırakanın tüm mirasçılarını gösterir. Ret, feragat, çıkarma veya yoksunluğun hangi mirasçıyı etkilediği belgede ayrıca yazılır ve o kişinin payının kime kaldığı gösterilir.
Bu kişiler belgeyi örneğin alacaklıların takibinden kurtulmak için isteyebilir. Mirası reddettiğini belgeyle gösteren kişi, terekeyle ilişiği bulunmadığını kolayca ispat eder. Manevi tazminat, destekten yoksun kalma tazminatı ve ölüm aylığı talepleri ise mirasçılığa bağlı olmadığından öğretide bu taleplerde belgeye gerek olmadığı savunulur.
Veraset İlamı Çıkarmak İçin Gerekli Belgeler
Mirasçılık belgesi talebinde bulunurken bazı evrakın hazır edilmesi gerekir. Bunlar şunlardır:
- Nüfus Cüzdanı Fotokopisi
- Nüfus Kayıt Örneği
- Ölüm Belgesi (Miras bırakanın ölümüne ilişkin resmi belgedir.)
- Veraset İlamı Talebi İçeren Dilekçe (mahkemeye başvuruda)
- Vasiyetname veya Miras Sözleşmesi (atanmış mirasçı ya da vasiyet alacaklısı başvuruyorsa)
- Vekaletname veya Yetki Belgesi (vekil ya da alacaklı başvuruyorsa)
Noter başvurusunda dilekçe istenmez ve ölüm kaydı nüfus sisteminden kontrol edilir.
Veraset İlamı Hangi Durumlarda Gerekli?
- Veraset ilamına miras bırakanın mirasçısı olunduğunu ispat etmek için, miras payının belirlenmesi için ihtiyaç duyulur. Aynı zamanda diğer mirasçıların kimler olduğu da veraset ilamı ile öğrenilir.
- Bunlarla birlikte, miras kalan mallar üzerinde bir tasarrufta bulunmak istendiğinde (mesela satış işlemi akabinde devir yapılması gerektiğinde) veraset ilamına ihtiyaç duyulacaktır.
- Miras bırakanın tarafı olduğu dava ve işlerde de (mesela miras bırakan bir alacak için dava açtığı durumlarda) o davaya devam edebilmek için veraset ilamı gerekecektir.
- Tenkis davası ve ortaklığın giderilmesi davasında da veraset ilamı gerekecektir.
- Veraset ve intikal vergisi beyannamesi verilirken de mirasçıları gösteren belge beyannameye eklenir.
Veraset İlamını Noter Yoluyla Alma
Kişinin ölümünün ardından miras üzerinde hak sahibi olan kimselerin belirlenmesi için ya sulh mahkemesine ya da notere veraset ilamı için başvurmak gerekir. Yani, veraset ilamı için notere başvurmak da bir seçenektir.
Noterden mirasçılık belgesi almak için T.C. Kimlik Numarası yazılı olan kimlik belgesi ile notere gidilir.
Temsilen başvuru yapılıyor ise vekaletname ya da mahkeme kararı gerekecektir. Noterde veraset ilamı almak için gelen kişiye bir başvuru formu verilir, bu başvuru formu doldurup imzalanır ve veraset ilamı sistem üzerinde dakikalar içinde hazırlanır.
Hazırlanan bu belge noter tarafından doğrulanır. İşte böylece veraset ilamı alınmış olur.
Noterden ancak yasal mirasçılığı gösteren belge alınabilir. Noterin belge verebilmesi için yasal mirasçılardan birinin talebi gerekir.
Noterden Mirasçılık Belgesi Almaya Engel Durumlar
Noterlik Kanunu’nun 71/B maddesinde hangi durumlarda veraset ilamının noterden talep edilemeyeceği düzenlenmiştir. Bu durumlar dışında noterlerden veraset ilamı talep edilebilir. Buna göre şu hallerde veraset ilamı noterden talep edilemez:
- Mirasçılık belgesi verilmesinin yargılamayı gerektirmesi: Mesela mirasçılık belgesi verilmesinin bilirkişi incelemesi yapılmasını, tanık dinlenmesini gerektirmesi ya da talebin yabancılık unsuru taşıması gibi durumlar.
- Nüfus kayıtlarının yeterli olmaması: Noter, mirasçılık belgesine ilişkin bir talep söz konusu olduğunda öncelikle nüfus kayıtlarını kontrol eder. Nüfus kayıtlarının belgenin düzenlenmesi için yeterli olması bir ön koşuldur.
- Başvuru yapan kimsenin yabancı olması: Veraset ilamını talep eden ilgili yabancı ise noterin belgeyi düzenleme yetkisi yoktur.
Mavi Kartlılar Veraset İlamı Almak İçin Notere Başvurabilir Mi?
Doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle vatandaşlıktan ayrılan Mavi Kart sahipleri, bazı istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlanmaya devam eder. Buna rağmen noterden veraset ilamı almaları mümkün görülmez, çünkü talep yabancılık unsuru içerir.
Vatandaşlıktan çıkanların nüfus aile kütüğündeki kaydı da kapatılır. Noterin yasal mirasçılığı nüfus kayıtlarından belirleyebilmesi bu kişiler için mümkün olmaz. Mavi Kartlılar belgeyi sulh hukuk mahkemesinden ister.
Mahkemeye Başvurarak Mirasçılık Belgesi Alınması
Mahkemeden mirasçılık belgesi alırken bilinmesi gereken temel kurallar şunlardır:
- Görevli mahkeme: sulh hukuk mahkemesi
- Yetkili mahkeme: kesin yetki kuralı yoktur, belge Türkiye’deki herhangi bir sulh hukuk mahkemesinden istenebilir
- Çekişmesiz yargı işi olduğundan basit yargılama usulü uygulanır
- Her mirasçı tek başına talep edebilir
- Miras bırakanın öldüğü veya hakkında gaiplik kararı verildiği ispat edilmelidir
Veraset ilamının noterlerin yanı sıra mahkemelerden de alınması mümkündür. Bu konuda görevli mahkeme TMK m.598 hükmüne göre sulh hukuk mahkemesidir.
Mirasçılık belgesi verilmesinde kesin yetki kuralı yoktur. Çekişmesiz yargı işlerinde talepte bulunanın veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesi yetkilidir. Yargıtay bu kuralı daha da geniş yorumlar:
“… mirasçılık belgesi, murisin yerleşim yeri ya da nüfusa kayıtlı olduğu yer gözetilmeksizin Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisindeki adli yargı teşkilatı bulunan tüm adliyelerden her zaman alınabilecek ve aksi her zaman ispat edilebilecek hasımsız belgelerdendir.” (Yargıtay 14. Hukuk Dairesi, 04.02.2019 tarihli, 2018/5483 E., 2019/809 K.)
Atanmış mirasçılar ve vasiyet alacaklıları için de kesin yetki kuralı yoktur. Bu belgenin vasiyetnameyi açan mahkemeden istenmesi zorunlu değildir.
Veraset ilamı hasım göstermeksizin sulh mahkemesinden istenir. Mirasçılık belgesi verilmesi HMK m.382 uyarınca bir çekişmesiz yargı işidir ve niteliğine uygun düştüğü ölçüde basit yargılama usulü uygulanır.
Mirasçılık belgesinin alınabilmesi için miras bırakanın öldüğünün veya hakkında gaiplik kararı verildiğinin ve talep edenin mirasçılık hakkına sahip olduğunun ispat edilmesi gerekir. Bunun için nüfus kayıtlarından yararlanılır. Nüfus kayıtları resmi sicillerdir ve burada yer alan olguların doğruluğuna kanıt oluşturur.
Atanan mirasçıların ise atandıkları vasiyetname veya miras sözleşmesini ibraz etmesi gerekir.
Sulh hukuk mahkemesine başvuru adliyeye gidilmeden de yapılabilir. E-imza sahibi olan kişi, UYAP Vatandaş Portalı üzerinden dilekçe verip harcı çevrim içi ödeyebilir.
Mahkemeden alınan belgede başvurma harcı ile karar ve ilam harcı maktudur, mirasçı sayısına veya terekenin değerine göre artmaz. Güncel harç tutarlarını dava harcı hesaplama aracımızda, noterden alınan belgenin ücretini ise noter ücretleri yazımızın veraset ilamı bölümünde bulabilirsiniz.
Veraset İlamı Ne Kadar Sürede Alınır?
Notere gidildiğinde belge sistem üzerinden dakikalar içinde hazırlanır. Noter belgeyi doğrular ve veraset ilamı aynı gün alınır.
Sulh hukuk mahkemesinde süreç daha uzundur. Nüfus kayıtları açıksa belge birkaç gün içinde çıkabilir. Kayıtlarda eksiklik, yabancılık unsuru veya tebligat ihtiyacı varsa süre birkaç haftaya uzayabilir.
İpucu: Belge acil gerekiyorsa ve noterin yetkisini kapatan bir durum yoksa noter yolu aynı gün sonuç verir.
Mirasçılık Belgesi Sorgulama
Veraset ilamı e-Devlet’ten alınamaz, düzenlenmiş belgeler ise sorgulanabilir. e-Devlet Kapısı’nda Adalet Bakanlığı ve Türkiye Noterler Birliği ayrı ayrı “Veraset İlamı Sorgulama” hizmeti sunar. Mirasçısı olunan kişiye ait veraset ilamları ve iptal kararları bu hizmetlerle görülebilir.
Veraset İlamı Alındıktan Sonra Yapılacak İşlemler
Belge tek başına tapu kaydını mirasçılar adına çevirmez. Mirasçıların belgeyle birlikte birkaç kuruma ayrıca başvurması gerekir.
- Veraset ve intikal vergisi beyannamesi: Ölüm Türkiye’de gerçekleşmiş ve mirasçılar Türkiye’deyse beyanname ölümü izleyen dört ay içinde verilir.[3] Vergi tutarı ve istisnalar için veraset ve intikal vergisi yazımıza bakabilirsiniz.
- Tapuda miras intikali: Taşınmazlar mirasçılar adına tapu müdürlüğünde tescil ettirilir. Süreç miras intikali yazımızda anlatılmıştır.
- Banka ve diğer varlıklar: e-Devlet’teki varis hizmetleriyle miras bırakanın banka hesapları, sigorta poliçeleri ve dava dosyaları sorgulanabilir. Ayrıntılar vefat eden kişinin mal varlığı yazımızdadır.
Mirasçılık Belgesinin İptali Davası
Mirasçılık belgesi resmi bir belgedir, ancak ilam niteliğinde değildir. Kesin hüküm oluşturmaz ve geçersizliği her zaman ileri sürülebilir. Yargıtay’a göre belge, aksi ispat edilinceye kadar adına düzenlenen kişilerin mirasçılığı lehine karine oluşturur (Yargıtay 14. Hukuk Dairesi, 2016/4843 E., 2017/719 K.).
Belgedeki bilgiler gerçek hak durumunu yansıtmıyor olabilir. Mirasçılardan biri belgede hiç yer almayabilir ya da mirasçı olmayan biri hak sahibi gibi gösterilebilir. Karineyi çürütmek için böyle durumlarda mirasçılık belgesinin iptali davası açılır.
Belgenin verilmesi çekişmesiz yargı işidir. İptal davası ise belgede mirasçı gösterilenlerle iptali isteyen arasında bir uyuşmazlık bulunduğu için çekişmeli yargıya girer. Davada belgedeki tespitlerin geçersiz kılınması ve gerçek duruma uygun yeni bir belge verilmesi istendiğinden dava tespit davası niteliğindedir.
Noterden alınan belge için ayrıca bir yol daha vardır. Noterlik Kanunu m.71/C uyarınca menfaati ihlal edilen kişi, noterin verdiği mirasçılık belgesine karşı sulh hukuk mahkemesine itiraz edebilir.
Dava dilekçesi hazırlayacaklar, veraset ilamının iptali dilekçe örneği yazımızdaki şablonu kullanabilir.
Belgenin iptali talep edildiğinde şu durumlarla karşılaşılabilir:
- Ya mahkeme belgenin geçersizliğine ilişkin talebi kabul eder ve belgenin geçersizliğini tespit eder, talep edilmesi halinde yeni bir mirasçılık belgesi düzenler.
- Ya da mahkeme belgenin geçersizliğine ilişkin talebi reddeder ve ilgili belgenin doğruluğu tespit edilmiş olur.
Mirasçılık Belgesinin İptali Davasında Görevli Mahkeme
Öğretide bu davada görevli mahkeme hususunda görüş farklılıkları bulunmaktadır. Bir görüşe göre sulh hukuk mahkemesi görevliyken, genel olarak kabul gören diğer görüşe göre ise mirasçılık belgesinin iptali davasında görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir.
Aksine bir hüküm bulunmadığı sürece, özel hukuk ilişkilerinden doğan her türlü davalarda görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir. Sulh hukuk mahkemesinin mirasçılık belgesinin iptali davası bakımından görevli olabilmesi için açık bir hükmün bulunması gerekir ve böyle bir hüküm yoktur.
Mirasçılık Belgesinin İptali Davasında Yetkili Mahkeme
Mirasçılık belgesinin iptali davası, HMK’nın 11. maddesinde ölenin son yerleşim yeri mahkemesine kesin yetki verilen davalar arasında sayılmaz. Kanun bu dava için mirasçıların her birinin oturduğu yer mahkemesini de yetkili kılar.[4]
Kesin yetki olmadığı için genel yetki kuralı da uygulanır. Dava, mirasçılardan her birinin oturduğu yer veya davalının yerleşim yeri asliye hukuk mahkemesinde açılabilir.
Mirasçılık Belgesinin İptali Davasında Süre
Mirasçılık belgesinin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir. Bu durumda, belgenin iptali davası için de herhangi bir hak düşürücü veya zamanaşımı süresi mevcut değildir.
Mirasçılık Belgesinin İptali Davasında Davacı
Bu belgenin iptalinde hukuki yararı olan herkes belgenin iptalini talep edebilir. Örneğin bu kişi, belgede mirasçı olarak gösterilmekle birlikte payı yanlış gösterilmiş biri olabilir ya da gerçekte hak sahibi olmasına karşın belgede mirasçı olarak gösterilmemiş biri de olabilir.
Öğretide ve Yargıtay kararlarında atanmış mirasçının, yasal mirasçı tarafından talep edilen mirasçılık belgesinin iptalini talep edemeyeceği, belgenin iptalini istemekte hukuki yararı olmadığı kabul edilir. Yargıtay da atanmış mirasçının, nüfus kayıtlarına göre doğru düzenlenmiş yasal mirasçılık belgesinin iptalini istemekte hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle verilen usulden red kararını onamıştır (Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, 2022/4552 E., 2023/6120 K.).
Ancak bunu her koşulda kabul etmek ve sırf davayı açan tarafın atanmış mirasçı olması nedeniyle davanın reddedilmesi isabetli olmayacaktır. Zira, mahkeme belgenin talep edilmesi üzerine re’sen araştırma ilkesi kapsamında tespit edebildiği tüm yasal ve atanmış mirasçılara belgede yer verir. Bir atanmış mirasçının, mahkeme tarafından tespit edilen mirasçıların gerçeği yansıtmadığına ilişkin iddiasını belgenin iptali davası açarak ileri sürmekte hukuki yararı bulunabilir.
Mirasçılık Belgesinin İptali Davasında Davalı
İptal davasında belgenin iptalini isteyen kişi, belgede mirasçı olarak gösterilen herkesi davalı göstermek zorundadır. Davalılardan biri ölmüşse onun mirasçıları da davaya katılır. Yargıtay’a göre bu taraf teşkili kamu düzenine ilişkindir.
“Dava sonucunda verilecek hükümle hukuksal durumları etkilenebileceğinden bu tür davalarda iptali istenilen mirasçılık belgesinde mirasçı olarak gösterilen kişiler ile ölmüşlerse bunların mirasçılarının davada taraf olmaları zorunludur. Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup taraflarca öne sürülmese dahi mahkemelerce kendiliğinden incelenmesi gerekir.” (Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, 27.11.2024 tarihli, 2024/4349 E., 2024/5285 K.)
Veraset İlamı Sulh Hukuk Mahkemesi Dilekçe Örneği
Sulh hukuk mahkemesine verilecek dilekçe hasımsız olarak düzenlenir. Örnek dilekçe, eşi ve iki çocuğu kalan bir miras bırakan için hazırlanmıştır.
… SULH HUKUK MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ’NE
DAVACI : Ad Soyadı (T.C. Kimlik No: …………)
Adres : …………………………
DAVALI : Hasımsız
KONU : Mirasçılık belgesi (veraset ilamı) verilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR
1- Babam ………………… …/…/…. tarihinde vefat etmiştir. Geriye yasal mirasçı olarak annem (murisin eşi) ………………, kardeşim ……………… ve ben ……………… kalmış bulunmaktayız.
2- Murisin başkaca yasal mirasçısı bulunmamaktadır.
3- Bazı resmi kurumlarda kullanılması zorunlu olduğundan muris ………………’in mirasçılarını gösterir veraset ilamının tarafıma verilmesini talep etme zorunluluğu doğmuştur.
HUKUKİ NEDENLER : 4721 sayılı TMK m.598, 6100 sayılı HMK m.382 ve ilgili mevzuat.
DELİLLER : Nüfus kayıtları, ölüm belgesi ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM
Yukarıda arz edilen nedenlerle muris ………………’in mirasçılarını ve miras paylarını gösterir mirasçılık belgesinin tarafıma verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
…/…/….
Davacı
Ad Soyadı
(İmza)
Veraset İlamı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Veraset ilamı ile ilgili sorularınızı bu başlık altında cevapladık.
Hukuki haberleri bizden takip edin
Harbiye Hukuk'u Google aramalarında tercih edilen kaynağınız olarak seçin, yazılarımız arama sonuçlarında öne çıksın.


