İcra takibi, alacaklının alacağını yasal yolla tahsil etmek için icra dairesine başvurmasıyla başlar. Ödeme emri, itiraz süresi, kesinleşme, haciz ve satış aşamalarıyla süreç ilerler. Detayları bu yazıda açıklıyoruz.
İÇİNDEKİLER
- İCRA TAKİBİ NEDİR, NE ZAMAN BAŞLATILIR?
- İCRA TAKİBİ SÜRECİ NASIL İŞLER?
- İCRA TAKİBİ TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ NELERDİR (İLAMSIZ, İLÂMLI VE KAMBİYO TAKİPLERİ)
- İLAMLI İCRA NEDİR?
- İLAMSIZ İCRA NEDİR?
- KAMBİYO TAKİPLERİ NEDİR?
- İCRA TAKİBİ BAŞLATMAK İÇİN GEREKLİ BELGELER – YETKİLİ YER
- AVUKATSIZ İCRA TAKİBİ MÜMKÜN MÜ?
- E-DEVLET ÜZERİNDEN İCRA TAKİBİ BAŞLATMAK MÜMKÜN MÜ ADIMLARI NELERDİR?
- İCRA HUKUKUNDA BANKA BORÇLARININ YERİ VE SÜRECİ NEDİR?
- İCRA TEBLİGATI GELDİKTEN SONRA NE OLUR? HACİZ NE ZAMAN GELİR?
- İCRA TAKİBİNDE ZAMANAŞIMI SÜRELERİ
- İCRA TAKİBİNDE BORÇLUNUN HAKLARI VE İTİRAZ SÜRECİ
- İCRA TAKİBİNDE HACİZ AŞAMALARI VE SÜREÇ YÖNETİMİ
- İCRA TAKİBİNDE UZLAŞMA, ÖDEME PLANI VE ALTERNATİF ÇÖZÜMLER
- SIKÇA SORULAN SORULAR (SSS)
- İcra takibi nedir ve ne zaman gerekli olur?
- İcra takibi başlatmak için gerekli belgeler nelerdir?
- Borçlunun hakları ve dikkat etmesi gereken hususlar nelerdir?
- Borçlu ödeme yapmazsa ne olur?
- İcra takibinde haciz işlemleri nasıl yürütülür?
- İcra takibinde uzlaşma ve alternatif çözümler nelerdir?
- E-devlet üzerinden icra takibi başlatmak mümkün müdür?
- Avukatsız icra takibi nasıl yapılır?
- Banka borçlarında icra takibi ne zaman başlar?
- Mahkeme kararı sonrası icra işlemleri nasıl yürütülür?
- İcra tebligatı geldikten sonra ne kadar sürede haciz yapılır?
- İcra takibi zamanaşımına tabi midir ve süresi nedir?
İCRA TAKİBİ NEDİR, NE ZAMAN BAŞLATILIR?
Gerek alışverişte gerek iş sözleşmelerinde gerek ticarette onlarca borç ilişkisine rastlamak mümkündür. Bir borç ilişkisinde tarafların borcunu ödememesi durumunda icra müdürlükleri tarafından başlatılarak alacaklının alacağına kavuşmasını sağlayan sürece icra takibi denir.
İcra takibi takip talebinin icra dairesine sunulması ile başlar alacağın elde edilmesi ile de son bulur. Alacağa ulaşılması noktasında etkin rol oynayan icra takibinin ne zaman başlatılması gerektiği incelenmesi gereken bir durumdur.
İcra takibi borçlunun vadesi gelmiş borcunu ödememesi halinde başlatılır. Yani icra takibinin başlaması için ödenmemiş bir borcun olması gerekmektedir. Ödenmediği vakit alacaklı tarafından icra tehdidi ile başlatılan sürece icra takibi denir. İcra takibi bazı süreçlerin işlemesi ile alacaklıya alacağını elde etme hakkı tanımaktadır.
İCRA TAKİBİ SÜRECİ NASIL İŞLER?
Yukarıda da belirttiğimiz gibi icra takibi, çok ciddi şartları detayları olan bir hukuki süreçtir. Genel olarak icra takibi ile başlayıp borçlarının mallarının satılarak alacaklıya borcun ödenmesi ile bittiği söylense de arada geçen sürede sıkı sıkıya düzenlenmiş usuller mevcuttur. Düzenlenen usullere uyulmaması halinde icra takibinin iptali dahi söz konusu olabilecektir.
İcra takibi sürecinin işlemesini kısa maddeler halinde sıralayalım;
- Ödenmemiş bir borcun meydana gelmesi
- Borç için takip talebinin icra müdürlüğüne verilmesi
- İcra takibi icra müdürlüğünce onaylanarak süreç başlatılır.
- İcra takibi borçluya tebliğ edilir.
- Borçluya borca itirazı varsa 7 gün içinde bildirmesi veya ödemesi için süre verilir.
- Borçlu borcunu öderse dosya kapanır ödemez veya itiraz etmezse takip kesinleşerek haciz işlemine geçilir.
- Borçlu borca itiraz ederse takip durur. Alacaklı, elinde İİK m.68 kapsamında belge bulunması hâlinde icra mahkemesinde 6 ay içinde itirazın kaldırılmasını talep edebilir. Belge bulunmaması hâlinde ise itirazın iptali davasını genel mahkemelerde 1 yıl içinde açmak zorundadır.
- Haczedilen malların satış aşamasına geçilir.
- Satılan mallar paraya çevrilir ve alacaklıya borç ödenir.
İcra takibi süreci yukarıda maddeler halinde belirtildiği gibi işlemektedir. Sadece madde ile sıralamanın bile ne kadar uzun olduğu anlaşılmaktadır. İcra takibi çok teknik bir konudur. Hak kayıplarının muhtemel olduğu bu süreçte bir avukatla devam etmenizi öneririz.
İCRA TAKİBİ TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ NELERDİR (İLAMSIZ, İLÂMLI VE KAMBİYO TAKİPLERİ)
İcra takibi, takibe konu paranın dayanağına göre türlere ayrılmaktadır. Bu türler kendi içlerinde şartlara ve usullere ayrılmaktadır. Bu şart ve usuller takipler arasında bazı avantajlar dezavantajlar kısacası farklar sunmaktadır.
İcra takibinin üç ana türü vardır. Bunlar; ilamsız icra takibi, ilamlı icra takibi ve kambiyo senetlerime özgü icra takibidir.
İLAMLI İCRA NEDİR?
İlam TDK anlamına göre, bir davanın mahkemece nasıl bir hükme bağlandığını gösteren resmî belge demektir. Bu anlamdan da anlaşılacağı üzere bir mahkeme kararına dayanan takiplere ilamlı takip denir. Bu takipte alacaklının elinde borçluya borcunu ödemesi düzenlemesine yer verilen bir mahkeme kararı vardır. Yani alacaklı mahkeme tarafından verilen kararı icra vasıtasıyla uygulatmaktadır.
Bir mahkeme kararının olması sebebiyle ilamlı icra takibi diğer takiplere göre daha resmi ve farklı sonuçlar doğuran, özellikler taşıyan bir takip türüdür.
İlamlı icra takibine konu olabilecek bazı kararlar şunlardır;
- Mahkeme tarafından belirlenmiş bir para alacağı olabilir.
- Bir işin yapılması veya yapılmaması hakkında verilmiş bir karar olabilir.
- Bir taşınırın veya taşınmazın teslimine ilişkin karar olabilir.
Kısacası mahkeme tarafından verilen ve borçlunun borcunu doğrulayan kararlar icra takibine konu edilerek borçlunun borcunu ödenmesi istenebilir.
İcra takibinin bu türünde alacak, bir mahkeme ilamına dayandığından, takip süreci borçlu bakımından diğer takip türlerine kıyasla farklı usullere tabidir. Bu kapsamda;
- Borçluya ödeme emri değil, doğrudan icra emri gönderilir.
- Mahkeme kararına dayalı olması sebebiyle borçlunun borca itiraz etme imkânı bulunmaz; yalnızca yetki, zamanaşımı veya icranın geri bırakılmasına ilişkin sınırlı itirazlar ileri sürülebilir.
- Bu nedenle takip, kural olarak itiraz aşamasına takılmaksızın haciz safhasına geçebilir.
- Mahkeme kararının alınması zaman alabilse de, kesin ve bağlayıcı bir ilama dayanılması sebebiyle icra takibi aşaması ilamsız takiplere göre daha hızlı ve etkin şekilde ilerler.
İlamlı icra takibinin işleyiş süreci de ilamın konusuna göre değişiklik göstermektedir. Yukarıda ilamlı borcun türlerine para alacağı, taşınır ve taşınmazın teslimi veya bir işin yapılıp yapılmamasını örnek göstermiştik. Şimdi bu türlere göre süreci inceleyelim.
| PARA ALACAKLARINDA | Alacaklı icra takibinin başlamasını talep eder. İcra müdürlüğü takip başlatıldığını borçluya bildirir. Borçlunun mal varlığı incelenir. Malvarlığı için haciz işlemi uygulanır. Borç ödenirse takip sona erer, aksi halde mallar satışa çıkarılarak elde edilen para ile borç ödenir. İlamsız takibe benzer bir süreci vardır. |
| TAŞINIR VE TAŞINMAZ TESLİMİNDE | Borçluya malın teslimini belirten icra emri gönderilerek 7 günlük süre verilir. Malın tesliminin gerçekleşmemesi halinde icra gücüyle zorla alınarak alacaklıya verilir. |
| YAPMA/YAPMAMA KARARLARINDA | Borçluya ilama dayanan işi yapması veya yapmaması konusunda emir gönderilir. İş başkasına yaptırılabilecek düzeyde ise alacaklının onayı ile masrafı kendisinden alınarak iş yaptırılır. Sonrasında masraflar borçludan tahsil edilir. Alacaklının buna onayı olmazsa borçlunun malları satılarak paraya çevrilir ve masraflar karşılanır. |
Yukarıda görüldüğü gibi ilamın türüne göre de icra takibi süreci değişmektedir. Bunun nedeni mahkeme kararlarının çeşitliliğidir. Zira mahkemeler sadece para alacağına ilişkin karar vermemektedir.
İLAMSIZ İCRA NEDİR?
İlamsız icra uygulamada en çok rastlanan icra takibi türüdür. Bu takip türünde borçlunun elinde alacağına ilişkin bir belge ya da mahkeme kararı yoktur. Sadece borç ilişkisinin varlığına dayanarak açılmış bir takip söz konusudur.
İcra takibini genellikle iş sözleşmesi gibi sözleşmeye dayanan borç ilişkilerinde yine kira bedelinin ödenmemesi gibi hallerde görmekteyiz.
İlamsız icrada takip yukarıda yaptığımız genel açıklamaya göre ilerlemektedir. Yeniden kısaca belirtecek olursak,
- Alacaklı icra dairesine başvurarak ödeme emri gönderilmesini ister
- Ödeme emrini alan borçlu 7 gün içinde itiraz ederse takip durur. Alacaklı 6 ay içinde icra mahkemesine itirazın kaldırılması davası açar. Bu dava sonucunda takibe devam kararı verilirse haciz sürecine geçilir.
- Borçlu borcunu öderse dosya kapanır ödemez veya itiraz etmezse takip kesinleşerek haciz işlemine geçilir.
- Haczedilen malların satış aşamasına geçilir.
- Satılan mallar paraya çevrilir ve alacaklıya borç ödenir.
İlamsız icra takibinin herhangi bir belgeye dayanmaması bu düzenlemenin kötüye kullanılmasına da sebebiyet vermektedir. Zira isteyen herkes biri hakkında icra takibi başlatarak olmayan borcun peşine düşebilmektedir. Bu serbesti ne yazık ki icra dairelerine de ekstra iş yükü yüklemektedir. İlamsız icra takibinin en büyük dezavantajı budur.
KAMBİYO TAKİPLERİ NEDİR?
Çek, bono ve poliçe kambiyo senedidir. Bunlardan birini elinde bulunduran alacaklı alacağını elde etmek için açacağı icra takibini kambiyo senedine özgü takip olarak açacaktır. Zira bu belgeler bazı usul şartları ve sonuçları doğurmaktadır.
Alacaklı vadesi gelmiş olmasına rağmen karşılığı ödenmemiş olan çek, bono ve poliçe için kambiyo senedine dayanarak icra takibi başlatabilmektedir. Yani kambiyo takibi için alacaklını elinde bir çek bono veya poliçe olması şartı aranmaktadır. Bu belgeler olmadan kambiyo takibi yapmak olanaksızdır.
Çek bono ve poliçeye dayanan bu takip türünde belgenin önemi büyük olduğu için icra müdürü önüne gelen takipte bu belgelerin doğruluğunu yani borçlu kişinin doğru yazılıp yazılmadığını, vadesinin gelip gelmediğini incelemek zorundadır. Aksi halde şikâyet söz konusu olabilecektir.
Belgelerin doğruluğunun anlaşılması üzerine borçluya ödeme emri gönderilir. Diğer takip türlerinden farklı olarak burada 2 tür itiraz hakkı mevcuttur. Borçlu ya 7 gün içinde borca itiraz eder ya da 5 gün içinde kambiyo senedine itiraz edebilecektir.
Yine farklı olarak kambiyo senetlerine yapılan itiraz doğrudan icra takibini durdurmayacaktır. Ancak icra mahkemesinin gerekli görülmesi halinde icra takibi duracaktır. Bu noktada hak kaybına uğramamak için itirazın içeriğinin ve sunulan belgelerin güçlü olması gerekmektedir. Aksi halde takip devam edecektir.
İtirazın kaldırılması veya hiç itiraz olmaması halinde takip kesinleşmektedir. Bundan sonra uygulanacak haciz ve satış işlemleri para alacaklarında uygulanan işlemler ile benzerlik göstermektedir.

İCRA TAKİBİ NASIL BAŞLATILIR AŞAMALARI
İCRA TAKİBİ BAŞLATMAK İÇİN GEREKLİ BELGELER – YETKİLİ YER
Öncelikle belirtmek gerekir ki ilamsız icra takiplerinde takip başlatılabilmesi için bir belgeye gerek dahi duyulmamaktadır. Doğrudan bir borç iddiası ile icra takibi başlatılabilmektedir. Ancak borca dayanak olan güçlü bir belgenin sunulması borçlunun borcunu ödemesi noktasında etkili olacak ve sürecin uzamasını engelleyecektir.
İcra takibinin başlatılması için gerekli bazı şartlar mevcuttur. Bu şartlar olmadan başlatılan icra takibinin reddi sonucu bile doğabilmektedir. Buna göre bir icra takibinin başlatılabilmesi için şunlar gereklidir;
- Hukuka uygun bir alacağın varlığı
- Bu alacağın vadesinin gelmiş olması
- Alacağı kanıtlayan belgelerin mevcut olması
- İcra takibinde gerekli harç ve masrafların ödenmesi
Yukarıdaki şartların gerçekleşmesi halinde icra takibi başlatılabilecektir. Belirtildiği üzere alacağı kanıtlayan belgelerin mevcudiyeti icra takibinde çok önemlidir. Bu belgeler alacağı kanıtlayan herhangi bir belge olabilecektir. Örneğin işçi alacağında iş sözleşmesi ve maaş bordrosu olabilir, alışverişten kaynaklı bir borçta fatura gibi.
İcra takibinin yetkili icra dairesinde başlatılması şartların gerçekleşmesi kadar önemli bir konudur. İcra takiplerinde yetkili icra dairesi, borçlunun yerleşim yerindeki icra dairesidir. Genel yetki böyle olmakla beraber özel yetki de söz konusu olabilmektedir.
Borç ilişkisinin bir sözleşmeye dayanması halinde sözleşmenin kurulduğu icra dairesi de yetkili olabilmektedir. Yine sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesi de yetkilidir. Kurallar bu şekilde olmakla beraber icra dairesi yetkili olup olmadığını incelememektedir. Dolayısıyla yetkisizlik söz konusu ise bunun itirazla belirtilmesi gerekmektedir aksi halde icar dairesi yetkili hale gelmektedir.
Yetki itirazı kabul edilirse, alacaklı yetkili daireye dosyanın gönderilmesini talep etmek zorundadır. Talep olmadan doğrudan göndermek mümkün değildir. Dosya kendisine gönderilen daire borçluya yeni bir ödeme emri gönderir.
Yukarıda yetkiye dair belirtilenler genel kurallar olmak üzere tarafların sözleşme serbestisi kapsamında yetkili icra dairesini belirleme yani yetki sözleşmesi yapma hakkı da vardır ancak bunun bazı şartları vardır buna göre;
- Taraflar tacir veya kamu tüzel kişisi olacak
- Sözleşme yazılı olacak
- Yetkili kılınana daire açıkça belirtilecek
- Taraflarca karar verilebilir konular olacak.
Bu şartların gerçekleşmesi halinde düzenlenecek yetki sözleşmesi ile yukarıda sayılanlardan farklı bir icra dairesi yetkili kılınabilecektir.
AVUKATSIZ İCRA TAKİBİ MÜMKÜN MÜ?
Her hukuki işlemi tek başına gerçekleştirmek konusunda bireyler özgürdür. Ancak unutulmamalıdır ki, çok fazla teknik konu, şart ve usul mevcuttur. Hukuk fakültesinde bile 2 yıl süreyle işlenen bu dalın bel kemiğini oluşturan icra takibini bir avukat aracılığıyla yapmak çok büyük hak kayıplarının önüne geçecektir. Zira icra takibi türünün bile yanlış seçilmesi alacağı elde etme süresini oldukça uzatacaktır.
E-DEVLET ÜZERİNDEN İCRA TAKİBİ BAŞLATMAK MÜMKÜN MÜ ADIMLARI NELERDİR?
E devlet üzerinden doğrudan icra takibi başlatmak mevcut güncellemeler ile henüz mümkün değildir. Ancak hakkınızda başlatılan bir icra takibi sorgulaması mümkündür. İcra takibi başlatmak için yetkili icra dairesine giderek bizzat başvuru yapmak gerekmektedir. Bir diğer ihtimal ise avukata verilecek vekaletname ile avukat aracılığı ile takibi yürütmektir.
İCRA HUKUKUNDA BANKA BORÇLARININ YERİ VE SÜRECİ NEDİR?
Günümüzde sık rastlanan borç ilişkilerinden biri de banka ile müşteri arasında gerçekleşen ilişkidir. Diğer borç ilişkilerinde olduğu gibi bu ilişkide de kredi çeken kişinin borcunun çeşitli nedenlerle ödeyemediği durumlar söz konusu olabilir. Bu hallerde bankanın alacağını tahsil etmesi için atması gerekli adımlar olacaktır zira bankada bir alacaklıdır ve ortada vadesi gelmiş bir borç ilişkisi vardır. Peki banka borçlarının icrası nasıl olur bu süreç nasıl işler?
Banka borcunda süreç diğer icra takiplerinde olduğu gibi ivedilikle yürümez. Öncelikli vadesi geçmiş ve ödenmemiş borç ‘gecikme’ ye düşer ve borçlu sık sık banka tarafından aranarak borcunun ödenmesi istenir. Bu süre 30 güne kadar sürebilmekte olup faiz işlemeye devam eder.
30 gün geçmesine ve sık sık aranmasına rağmen borcunu ödemeyen borçluya ihtarname gönderilir. Bu ihtarname hala icra takibinin başlamadığı anlamına gelmektedir. İhtarname ile beraber toplam 90 gün geçmesine rağmen borcun ödenmemesi halinde icra takibi sürecine geçilir.
Banka elindeki kredi sözleşmesi gibi borçluyla olan ilişkilerini gösteren belgelere dayanarak ilamsız icra takibi başlatır. Bunun sebebi bankanın elinde bir mahkeme kararının olmamasıdır. İcra müdürlüğü ödeme emri düzenleyerek borçluya tebliğ eder.
Borcun ödenmediği ve itiraz edilmediği takdiri takip kesinleşerek diğer ilamsız icralarda olduğu gibi haciz sürecine geçilir. Bundan sonraki süreç ilamsız takiplerde olduğu gibi ilerleyecektir.
Banka borcunun icrasının diğer icra takibi türlerinden farkı vadenin geçmesi ile doğrudan takip başlatılmamasıdır. Borçluya 90 güne süre verilir. Bu sürede borçlu sık sık banka tarafından aranır, ihtar gönderilir. Ödenmemesi halinde takip aşamasına geçilmektedir.
İCRA TEBLİGATI GELDİKTEN SONRA NE OLUR? HACİZ NE ZAMAN GELİR?
İcra takibi borçlunun ödemediği borcu hakkında alacaklı tarafından yasal sürecin başlatılarak alacağını devlet gücüyle elde etmeye çabalaması anlamına gelmektedir. İcra takibine itiraz edilip edilmediğine göre tebligattan sonra ne olacağı değişmektedir.
Gelen icra takibine itiraz edilmesi halinde takip duracaktır ve alacaklıya 6 ay içinde itirazın kaldırılması davası açması için süre verilecektir. Açılmaması halinde takip düşecektir.
Gelen icra takibine itiraz edilmemesi halinde iki ihtimal vardır. Borçlu borcunu ödemiş olabilir bu halde uyuşmazlık sona erecek ve takip düşecektir. Borçlunun borcunu ödemediği hallerde ise icra takibi kesinleşecektir. Haciz sürecine geçilecektir.
İcra takibinin kesinleşmesinden sonra kaç gün içinde haciz işleminin gerçekleşeceği konusunda net bir gün söylemek mümkün değildir. Bu süreç icra dairesinin yoğunluğuna göre değişecektir. Ancak artık ortada kesinleşmiş bir takip olduğu için olabildiğinde ivedi davranılacaktır. Ortalama 7-15 gün gibi süre içerisinde haczin gelmesi olağandır.
İCRA TAKİBİNDE ZAMANAŞIMI SÜRELERİ
Zamanaşımı alacaklının belirli sürelerde hakkını almak için bir girişimde bulunmadığı hallerde artık bu alacağı alma hakkının olmayacağını ifade etmektedir. İcra takiplerinde zamanaşımı süreleri takibin türüne göre değişiklik göstermektedir. Bunu maddeler halinde inceleyelim;
- İlamlı icra takiplerinde; ilamlı icra takibinde kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanarak başlatılan bir takip söz konusudur. Bu takip türünde zamanaşımı süresi 10 yıldır. Kararın kesinleşmesinden itibaren bu sürede alacaklı borcunu elde etmek için takip işlemine başlamazsa kararın bir hükmü kalmayacaktır.
- İlamsız icra takiplerinde; burada ortada bir mahkeme kararı olmayıp alacaklı elindeki sözleşmeye, faturaya vb. belgelere dayanarak takip başlatmaktadır. Çok geniş kapsamlı bir takip türü olduğu için zamanaşımı noktasında borcun türüne bakmak gerekecektir. Zamanaşımı süreci borcun muaccel olduğu tarihte başlamaktadır. Birkaç örnek verecek olursak; adi yazılı senetler için 10 yıllık zamanaşımı süresi, hizmet ve iş ilişkisinden doğan borçlarda 5 yıllık zamanaşımı süresi vardır. Kambiyo senedi gibi takiplerde ise ayrı zamanaşımı süresi öngörülmüştür. Buna göre,
- Kambiyo senetlerinde; çek bono ve poliçeye dayanan ve genellikle ticaret hukukunda sık sık karşılaştığımız bu belgelere ilişkin zamanaşımı süreleri kendi içinde farklılık göstermektedir. Çek için keşide tarihinden itibaren 3 yıl, bono ve poliçe için ise vade tarihinden itibaren 3 yıllık zamanaşımı süresi düzenlenmiştir. Yıl aynı olsa da zamanaşımı başlangıç zamanı farklıdır. Buna dikkat edilmesi gerekmektedir.
İCRA TAKİBİNDE BORÇLUNUN HAKLARI VE İTİRAZ SÜRECİ
Alacaklının alacağına dayanarak icra takibi başlatması takibe konu miktarın kesin ödeneceği anlamına gelmemektedir. Hukukumuz alacaklının haklarını koruduğu gibi her yanlışa ve kötü niyete karşı borçlunun da haklarını korumuştur. Buna göre borçlu başlatılan takibin miktarına, borca veya takibi yapan icra dairesinin yetkisine itiraz edebilmektedir. İcra takibine itiraz icrayı gönderen icra dairesine yazılı olarak yapılır.
İcra takibine itiraz sürecinin nasıl işleyeceği ve süreleri takibin türüne göre değişiklik göstermektedir buna göre;
| İLAMSIZ İCRA | İlamsız icra takibinde itiraz süresi 7 gün olup itiraz icra dairesine yapılır. |
| İLAMLI İCRA | İlamlı icra takibinde yetkiye itiraz yapılır. 7 gün içinde icra dairesine yapılır. |
| KAMBİYO SENEDİ | Kambiyo senetlerinde 5 gün içinde icra dairesine itiraz yapılır. |
Yukarıda görüldüğü gibi icra takibinin türüne göre itiraz süreleri değişmektedir. Borçlu bu süreler içerisinde icra dairesine yapacağı borca, miktara veya yetkiye itirazlar ile borçlunun hakları korunmaktadır.
İCRA TAKİBİNDE HACİZ AŞAMALARI VE SÜREÇ YÖNETİMİ
İcra takibi ödeme emrine itiraz edilmemesiyle kesinleşir. Takibin kesinleşmesi ile haciz sürecine geçilir. Haciz kendiliğinden başlamamaktadır. Alacaklının takibin kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde haciz talebinde bulunması gerekmektedir.
Haciz sürecinde fiili haciz direk başlamamaktadır. Yani direk borçlunun ikametgâh adresine gidilerek mallarını muhafaza altına almamaktadır. İlk olarak alacaklı maaş veya başka birinden alacağı varsa bunun haczine girişmektedir.
Borçlunun maaşının veya alacağının olmaması halinde alacaklı alacağını elde etmek için borçlunun adresine fiile hacze gidecektir. Burada hacze kabil mallar muhafaza altına alacaktır. Muhafazaya rağmen borçlunun borcunu ödememesi halinde bu mallar satışa çıkarılmakta olup satıştan elde edilen gelirle borçlunun borcu ödenmektedir.
Haciz işlemlerinde bir diğer önemli süre ise haczedilen malların satım talebidir. Alacaklı haczedilen menkul malların satışını 6 ay içinde istemelidir. Aksi halde haciz düşecektir. Gayrimenkul mallar için ise bu süre 1 yıldır. Hak kaybına uğramamak için haciz sürecinin bir avukat ile yönetilmesini tavsiye ederiz.
İCRA TAKİBİNDE UZLAŞMA, ÖDEME PLANI VE ALTERNATİF ÇÖZÜMLER
Her hukuk süreci gibi icra takibi süreci de mahkemelerin yoğunluğuna göre değişmekte ve uzamaktadır. Hukukta alternatif çözüm yolları her zaman süreci kısaltmaktadır. İcra takibi için de bu mümkündür. Maddeler halinde icra takibinde uygulanabilecek çözüm yollarını inceleyelim;
- Arabuluculuk yoluyla anlaşma; ülkemizde arabuluculuk kurumu son zamanlarda yargının yükünü epey hafifletmiş haldedir. İcra takibine dayılı uyuşmazlık da arabuluculuk aşamasında çözüme müsaittir.
- Uzlaşma yolu: uzlaşma her ne kadar ceza hukuku kavramı gibi dursa da icra takibinde de mümkündür. Borçlu borcunu ödemek için hazırlayacağı bir protokolü alacaklıya sunarak kabul edilmesi halinde noterce onaylayarak ilam niteliğinde bir belge haline getirilerek uyuşmazlık çözülebilir.
- Mutabakat anlaşmaları; bu anlaşmalar icra takibine başlanmadan alacaklı ve borçlu arasında borcun yapılandırılması konusunda yapılmaktadır. Anlaşılması halinde icra takibine bile gerek kalmamaktadır. Ancak geçerliliğinin daha güçlü olması için bu anlaşmaların noterde yapılmasını tavsiye ederiz.
Yukarıda belirtilen ve alacaklı ile borçlu arasındaki anlaşmalar icra takibine bile gerek duymaksızın uyuşmazlığı sona erdirecek ve iki tarafı da kazançlı çıkaracaktır. Bu yüzden alternatif çözüm yolları mutlaka denenmesi gereken bir yoldur.

SIKÇA SORULAN SORULAR (SSS)
İcra takibi nedir ve ne zaman gerekli olur?
İcra takibi alacağını elde edemeyen alacaklının borçludan alacağını almak için devletin ve hukukun gücünü kullanmasına denir. Vadesi geçmiş ve ödenmemiş bir borcun meydana gelmesinde gerekli olur.
İcra takibi başlatmak için gerekli belgeler nelerdir?
İcra takibi başlatmak için takibe konu olacak olan borcun miktarı, yetkili icra dairesi, borcun vadesinin geçmiş olması gerekmektedir. Bunların belirtilmesi takibin başlatılması açısından şarttır. Takibin güçlü olabilmesi için de bazı belgeler sunulabilmektedir. . Bu belgeler alacağı kanıtlayan herhangi bir belge olabilecektir. Örneğin işçi alacağında iş sözleşmesi ve maaş bordrosu olabilir, alışverişten kaynaklı bir borçta fatura gibi.
Borçlunun hakları ve dikkat etmesi gereken hususlar nelerdir?
Borçlunun kendisi hakkında başlatılan icra takibinin yersiz olduğunu düşünmesi ya da borcun miktarının yanlış olması halinde itiraz etme hakkı vardır. Ancak bu itiraz süresiz değildir. Takibin türüne göre itiraz sürelerine dikkat edilmesi gerekmektedir. İlamsız icra takibinde itiraz süresi 7 gün, İlamlı icra takibinde yetkiye itiraz yapılır ve süresi 7 gün son olarak Kambiyo senetlerinde 5 gün içinde icra dairesine itiraz yapılır.
Borçlu ödeme yapmazsa ne olur?
Borçlunun ödeme emri sonrasında ödeme yapmaması ve itiraz etmemesi halinde takip kesinleşir ve haciz sürecine geçilir. Bu süreçte borçlunun malları haczedilerek satılır. Elde edilen para ile borç ödenir.
İcra takibinde haciz işlemleri nasıl yürütülür?
Takibin kesinleşmesi ile haciz sürecine geçilir. Alacaklının takibin kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde haciz talebinde bulunması gerekmektedir. İlk olarak maaşa veya borçlunun alacaklarına haciz uygulanmaktadır. Bunların yetersiz kalması halinde fiili haciz başlar. Alacaklı haczedilen menkul malların satışını 6 ay içinde, Gayrimenkul mallar içinse 1 yıl içinde malların satışını istemelidir. İstem sonrasında mallar satılarak borç ödenmektedir.
İcra takibinde uzlaşma ve alternatif çözümler nelerdir?
İcra takibinde, arabuluculuk, uzlaşma ve mutabakat sözleşmeleri ile alternatif şekilde uyuşmazlıklar çözülebilmektedir. Bu çözümler hem daha az masraflıdır hem alacağın daha kısa sürede tahsiline olanak verir hem de icra dairesi yükünü hafifletmektedir.
E-devlet üzerinden icra takibi başlatmak mümkün müdür?
E devlet üzerinden icra takibi başlatmak şu an için mümkün değildir. Vatandaş Ancak hakkınızda başlatılan bir takibin olup olmadığını takip etmeniz mümkündür.
Avukatsız icra takibi nasıl yapılır?
Avukatsız icra takibi yetkili icra dairesine giderek icra takibi için başvuruda bulunarak doğrudan takip başlatabilir. Ancak icra takibinin teferruatları göz önüne alındığında hak kaybına uğramamak için bir avukat ile ilerlemenizi tavsiye ederiz.
Banka borçlarında icra takibi ne zaman başlar?
Banka borçlarında icra takibi diğer takip türleri gibi ivedi şekilde başlamamaktadır. Banka borçluya toplamda 90 gün süre vererek vadesi geçmiş borcu ödemesi noktasında sık sık bilgilendirir ve ihtar çeker. Buna rağmen ödenmez ise icra takibi başlar.
Mahkeme kararı sonrası icra işlemleri nasıl yürütülür?
Verilmiş bir mahkeme kararının olması demek takibin ilamlı icraya konu olacağı anlamına gelmektedir. İlamlı icralarda takip mahkeme kararına dayanır ve kararın verilmesinden itibaren uygulanması için 10 yıl içinde icra takibi başlatılmalıdır. Kararın kesinleşmesinden itibaren bu sürede alacaklı borcunu elde etmek için takip işlemine başlamazsa kararın bir hükmü kalmayacaktır.
İcra tebligatı geldikten sonra ne kadar sürede haciz yapılır?
İcra takibi geldikten sonra 7 günlük itiraz süresi başlamaktadır. Bu süre içerisinde itiraz edilmemesi halinde takip kesinleşir ve haciz sürecine geçilir. Alacaklının takibin kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde haciz talebinde bulunması gerekmektedir. Talepten sonra icra dairesinin yoğunluğuna göre haciz işlemleri başlar bu da ortalama 7-15 günü bulur.
İcra takibi zamanaşımına tabi midir ve süresi nedir?
İcra takiplerinde zamanaşımı süreleri takibin türüne göre değişiklik göstermektedir. İlamlı icrada Kararın kesinleşmesinden itibaren 10 yıl içinde takip başlatılmalıdır. İlamsız icra takiplerinde; borcun türüne bakmak gerekecektir. Adi yazılı senetler için 10 yıllık zamanaşımı süresi, hizmet ve iş ilişkisinden doğan borçlarda 5 yıllık zamanaşımı süresi vardır. Kambiyo senetlerinde; Çek için keşide tarihinden itibaren 3 yıl, bono ve poliçe için ise vade tarihinden itibaren 3 yıllık zamanaşımı süresi düzenlenmiştir.
AV. ERVA MELEK İRBAN

