Lumakras SGK Karşılıyor mu? Red ve Yargıtay Geri Çevirmeleri

Lumakras SGK tarafından ödenmiyor. Sotorasib etken maddeli bu ilaç Türkiye’de ruhsatlı, ama SGK’nın bedelini ödediği ilaçlar listesinde yer almıyor ve Sağlık Uygulama Tebliği’nde (SUT) adıyla geçmiyor. Bedelin ödenmesi bu yüzden pratikte dava yoluyla gündeme gelir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin bu ilaç için verdiği ve Bedesten’de bulunan sekiz kararın hepsi, esasa girmeden dosyayı eksik belge nedeniyle geri çeviren kararlardır.

Ödenmeyen diğer kanser ilaçları ve genel yol haritası için SGK’nın karşılamadığı kanser ilaçları rehberine, dava sürecinin adımları için SGK’ya karşı kanser ilacı davası ve süreçler yazısına bakılabilir. Bu yazı yalnızca Lumakras’ın durumunu ve bu ilaç için verilmiş kararların gerçekte ne dediğini anlatıyor. Listeler ve SUT metni 12.11.2026 tarihinde kontrol edildi.^[1]

Lumakras Türkiye’de Ruhsatlı mı, SGK Listesinde mi?

Lumakras ruhsatlıdır ama SGK listesinde değildir. Lumakras 120 mg film kaplı tablet, TİTCK ruhsat listesinde 28.10.2022 tarihli ve 2022/620 numaralı ruhsatla kayıtlıdır ve ruhsatı askıda değildir. Ruhsat sahibi Amgen’dir, 240 tabletlik ambalajın barkodu 8699862090131’dir.^[2] Avrupa Birliği’nde aynı ilaç Lumykras adıyla ruhsatlıdır, Türkiye’deki kayıtlar ve Yargıtay metinleri ise Lumakras adını taşır. SGK listesinde arama ticari ad ve barkodla yapılır.

SGK’nın 02.10.2026 tarihli tam EK-4/A listesinde, 2026/29 ile 2026/44 sayılı haftalık duyuru eklerinde, 22.10.2026 tarihli komisyon duyurusu ekinde ve yurt dışı ilaç listesi EK-4/C’de Lumakras ya da sotorasib bulunmaz. SUT’un tam metninde de “sotorasib” ve “Lumakras” sözcükleri geçmez. İlaç Geri Ödeme Komisyonunun bu ilaç hakkında verdiği bir karar ya da red kaydına kamuya açık kaynaklarda ulaşılamadı. Bu “başvuru yapılmadı” anlamına gelmez, yalnızca bilginin bulunamadığını söyler. Yayın gününden sonra listeler değişebileceği için red yazısı geldiğinde SGK sitesindeki güncel liste yeniden kontrol edilir.

Tebliğde Adının Geçmemesi Neden Yetmez?

Çünkü ödememenin asıl dayanağı SUT’un 4.2.14.C maddesinde adın geçmemesi değil, EK-4/A listesinde yer almamasıdır. SUT 4.1.9 uyarınca listede ticari adı ve barkod/karekod numarası bulunmayan ilacın bedeli hiçbir koşulda Kurumca ödenmez, yurt dışından temin edilen ilaçlar için özel düzenlemeler saklıdır. Yurt dışından getirilen ilaçlar için aranan EK-4/C listesinde de aynı mantık geçerlidir. SUT 4.3 uyarınca bu listede yer almayan ilacın bedeli ödenmez ve listeye alınma başvurusunun değerlendirilmesi için üçüncü basamak resmi sağlık hizmet sunucusunda düzenlenmiş sağlık kurulu raporu ile reçete Kuruma ibraz edilir.^[3]

Dilekçede “SUT’ta özel bent yok” gerekçesine itiraz etmek yerine Kurumun hangi dayanakla ilacı listeye almadığı sorulur. Bunun için ilgili komisyon kararı ya da gerekçe dosyaya getirtilir. Yargıtay da aşağıdaki kararlarda SGK’dan bu belgeleri istemiştir.

Hastanın Kullanımı Ürün Bilgisine Uyuyor mu?

Hastanın kullanımı, yalnızca KÜB’deki endikasyonun bütün koşullarını taşıyorsa ürün bilgisine uyar, bu koşullar KRAS G12C mutasyonu, önceki tedavi, ECOG durumu ve beyin metastazıyla ilgilidir. Türkiye KÜB’ü Lumakras’ı, KRAS G12C mutasyonu bulunan, daha önce en az bir basamak kemoterapi ve (kemoterapiyle birlikte ya da tek başına) immünoterapi almış, ECOG performans durumu 0 veya 1 olan ve aktif beyin metastazı bulunmayan, rezeke edilemeyen lokal ileri veya metastatik küçük hücreli dışı akciğer kanserli hastalar için endike sayar. Mutasyonun tedavi başlamadan önce valide edilmiş bir testle gösterilmesi de KÜB’de yazılıdır.^[4]

Avrupa Birliği’ndeki endikasyon daha geniş yazılmıştır. Lumykras orada, en az bir basamak sistemik tedaviden sonra hastalığı ilerlemiş, KRAS G12C mutasyonlu ileri evre küçük hücreli dışı akciğer kanserli yetişkinlerde tek başına kullanılır. AB ruhsatı koşulludur, yani şirketin ek veri sunması beklenmektedir.^[5]

Türkiye KÜB’üne uymayan bir hasta için kullanım Türkiye’de endikasyon dışı sayılır. SUT 4.1.4(4) uyarınca onaylanmış endikasyon ve KÜB dozu dışındaki her türlü kullanım, Sağlık Bakanlığınca verilen endikasyon dışı ilaç kullanım onayı ile mümkündür.^[6] Onayın alınması ile bedelin ödenmesi ayrı konulardır. Bu ayrımın ayrıntısı endikasyon dışı ilaç davası yazısında anlatılıyor.

Danıştay’daki bir sotorasib dosyası bu ayrımı somut olarak gösterir. Kolon kanseri hastası bir davacı için panitumumab ve sotorasib etkin maddeli ilaçların endikasyon dışı kullanımı TİTCK’ce uygun bulunmuş, SGK ise sotorasib etkin maddeli ilacın EK-4/A “Bedeli Ödenecek İlaçlar Listesi”nde yer almadığından geri ödemesinin mümkün bulunmadığını bildirmiştir. Danıştay 10. Dairesinin kararında, davacının bu işlemle EK-4/A listesinin eksik düzenleme nedeniyle iptali için açtığı ayrı davada Dairenin 07.02.2024’te bireysel işlem yönünden ara karar sonrasına kadar yürütmeyi durdurduğu aktarılmıştır. Sonraki dilekçe ise iptali istenen işlem ve SUT maddesi açıkça gösterilmediği için 2577 sayılı Kanun’un 3. maddesine uygun bulunmamış ve reddedilmiştir.^[7] O dosyanın sonucu bu yazıda doğrulanamadığı için örnek, yalnız onay ile ödemenin ayrı yürüdüğünü göstermek için anılıyor.

Önemli. KÜB’e uygunluk bir belge karşılaştırmasıdır. İlacın bu hastada işe yarayıp yaramayacağına ise tedaviyi yürüten hekim karar verir.

Lumakras Hakkında Yargıtay’ın Sekiz Kararı

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin Bedesten’de bulunan sekiz Lumakras kararının sekizi de geri çevirmedir ve sekizi de oy birliğiyle verilmiştir. Tarama 12.11.2026’da ilaç adı ve etken maddenin farklı yazımlarıyla yapıldı. Karar metinlerinde ilacın ödenip ödenmeyeceği konusunda onama ya da bozma niteliğinde bir hüküm yoktur.^[8]

Kalıp altı dosyada da aynıdır. İlk derece iş mahkemesi davayı kabul etmiş, bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddetmiş ve Daire ön incelemede uyuşmazlık konusu ilaca ilişkin bilgi ve belgenin dosyada ve UYAP’ta bulunmadığını belirterek dosyayı geri çevirmiştir.^[9]

Not. Geri çevirme red ya da kabul anlamına gelmez. Kararlar, ilk derece ve istinaf sonucunu değiştirmemiştir ve bir sonuca ilişkin görüş de bildirmemiştir. Hasta lehine ya da aleyhine yorumlanmamalıdır.

Daire Hangi Belgeleri İstedi, Liste Nasıl Genişledi?

Daire önce ruhsat ve SUT dayanaklarını, sonra ilacın kendi bilgilerini istemiştir. Mayıs ve Haziran 2025 kararları iki yöne belge ister. Sağlık Bakanlığı TİTCK’dan ilaca ilişkin ruhsat başvurusu, faz çalışmaları gibi dayanak belgeler, ruhsat verilmişse hangi kansere ve ne zaman verildiği ile ruhsatın devam edip etmediği, ayrıca endikasyon dışı kullanıma ilişkin tıbbi komisyon görüşü beklenir. SGK’dan ise ilacın SUT kapsamına alınması veya alınmamasına ilişkin dayanak belgeler ve komisyon gerekçeleri istenir.

Aralık 2025 tarihli E.2025/9917 kararında liste büyümüştür. Daire TİTCK ve SGK’dan ayrıca kısa ürün bilgisi ile kullanım kılavuzunu, TİTCK’dan hekim talep formunu da istemiştir. İkinci kez geri çevrilen B ve C dosyalarında (E.2025/17206 ve E.2025/15584) Daire “geri çevirme kararının tam olarak yerine getirilmediği” tespitini yapmış ve isteği KÜB, kullanım kılavuzu, ruhsat durumu, talep formu ve komisyon görüşü üzerinde toplamıştır.

Liste zamanla ruhsat ve SUT dayanaklarından çok ilacın kendi bilgilerine, yani KÜB, kullanım kılavuzu ve hekim talep formuna kaymıştır. Dilekçeyi hazırlayan avukat için sonuç, delil listesine bu belgeleri baştan yazmaktır. E.2025/9917 kararında etken madde “Storasib” diye yazılmıştır. Karar ararken bu yazım hatası da akılda tutulmalıdır.

Dava Açmadan Önce Kuruma Başvuru ve Görevli Mahkeme

Red yazısından sonra önce Kuruma başvuru şartına, sonra görevli mahkemeye bakılır. 7036 sayılı Kanunun 4. maddesi, dava açmadan önce Kuruma başvurulmasını ve talebin reddedilmesini ya da altmış gün içinde cevap verilmeyerek reddedilmiş sayılmasını arar. 7036 sayılı Kanunun 3. maddesindeki zorunlu arabuluculuk işçi ve işveren alacakları ile işe iade davaları içindir, Kurumdan ilaç bedeli istenen dava bu sayımda yer almaz.

Bu dosyaların hepsinde dava iş mahkemesinde görülmüştür, çünkü Kuruma karşı açılacak ilaç bedeli davası 5510 sayılı Kanunun 101. maddesi gereği kural olarak iş mahkemesine aittir. 7036 sayılı Kanunun 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ise 5510 sayılı Kanunun geçici 4. maddesi kapsamındaki uyuşmazlıkları iş mahkemelerinin görevi dışında tutar.^[10] Bu grubun kimleri kapsadığı ve davanın hangi yargı yolunda açılacağı kanser ilacı davası hangi mahkemede açılır yazısında anlatılır.

Belgeleri Dosyaya Nasıl Sokarsınız?

Belgeler delil listesinde tek tek gösterilerek dosyaya girer. Tarafların, dayandıkları delilleri ve hangi delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmeleri zorunludur. Tarafların ellerinde bulunmayan ve incelenmesine karar verilen delillerin getirtilmesi için ise mahkeme ilgili resmi makam ve mercilere bildirimde bulunur.^[11] Bu iki hüküm birlikte okununca delil listesinde TİTCK ve SGK belgelerinin tek tek sayılması yerinde olur.

Örnek bir cümle şu biçimde kurulabilir. “Lumakras (sotorasib) ilacına ilişkin ruhsat başvurusu, ruhsat durumu, kısa ürün bilgisi, kullanım kılavuzu, hekim talep formu ve SUT kapsamına alınmama dayanaklarının TİTCK ve SGK’dan getirtilmesini talep ederiz.”

Hastanın elinde bulunan belgeler ise dilekçeye ek yapılır. Bunlar KÜB’ün son sürümü, tedaviyi yürüten hekimin raporu, KRAS G12C test sonucu ve red yazısıdır. Delillerin bildirileceği aşama için ön incelemede delillerin bildirilmesi yazısı faydalıdır. Hasta yakınının yapacağı işin başında bu listeyi, dava açılmadan önce hekimle birlikte gözden geçirmek gelir.

Geri Çevirmeden Sonra Ne Olur, Dava Sürerken Neye Bakılır?

Geri çevirmeden sonra dosya bölge adliye mahkemesine döner, eksik belgeler tamamlanır ve dosya yeniden Yargıtay’a gelir. Bu dosyalarda en zor kısım beklemektir. İlaç her ay gerekirken yazışmalar aylarca sürebilir.

İzmir dosyası bu sürecin ne kadar uzayabildiğini gösterir. İlk derece esas numarası 2023 yılına aittir, ilk geri çevirme 26.05.2025‘te, ikinci geri çevirme 22.12.2025‘te verilmiştir ve 12.11.2026 taramasında esas hakkında bir Daire kararı görünmemektedir. Konya’daki C dosyasında ise ikinci geri çevirme 19.01.2026’dadır.

Lumakras için red yazısı geldiğinde, Yargıtay’ın sekiz geri çevirmesinde istenen TİTCK ve SGK belgeleri dilekçenin delil listesine baştan yazılır. Bölge adliye mahkemesi sonrasındaki aşamanın nasıl işlediği için istinaf başvurusunun sonucu yazısına bakılabilir. Karar metinlerinde bu dosyalarda ihtiyati tedbir verilip verilmediği yazmaz, bu yüzden tedbir bilgisi bu yazıdan çıkarılmamalıdır.

Dava sürerken SUT’ta ödenen diğer akciğer kanseri seçeneklerinin kullanılıp kullanılamayacağı tıbbi karardır ve hekime aittir. Firmanın Türkiye’de bir erişim programı bulunup bulunmadığı TİTCK sitesinde ve arama sonuçlarında doğrulanamadı. İlacın Türkiye’de fiilen piyasada bulunup bulunmadığı da resmi kaynaktan teyit edilemediği için “var” ya da “yok” denmiyor. KÜB metni için TİTCK’nin yayımladığı Lumakras KÜB’üne, SUT metni için mevzuat.gov.tr üzerindeki Sağlık Uygulama Tebliği sayfasına bakılabilir.

Lumakras Ödemesi İçin Merak Edilenler

Av. Yusuf Emrehan Sucu

Tam burslu olarak eğitimini sürdürdüğü Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni tamamlamıştır. Hukuk eğitimi sırasında birden fazla sertifika programını tamamlamış, kurgusal mahkemelerde sıkça rol almıştır. İş Hukukuna ilişkin alacaklar ve Tazmin...

Tüm yazıları