Yasa Dışı Bahis veya Kumar Nedeniyle Erişimin Engellenmesi

Yasa dışı bahis nedeniyle erişimin engellenmesi, ruhsatsız veya lisanssız şekilde sunulan bahis ve kumar içeriklerine internet üzerinden erişimin idari ya da adli bir kararla teknik olarak kesilmesidir. Bu tedbir bir mahkumiyet kararı beklenmeksizin, kamu düzeninin ve suç işlenmesinin önlenmesi amacıyla uygulanan önleyici bir müdahaledir. Bu yazı sitelerin erişime kapatılma sürecine odaklanır, bahis oynayan kişilerin cezai ve mali sorumluluğu için ayrı bir konu olan Yasadışı Bahis Cezası Suçu yazısına bakılmalıdır.

Türk hukukunda yasa dışı bahis, 7258 sayılı Futbol ve Diğer Spor Müsabakalarında Bahis ve Şans Oyunları Düzenlenmesi Hakkında Kanun çerçevesinde cezai yaptırıma bağlanmıştır. Bu faaliyetlerin internet üzerinden yürütülmesi hem cezai sorumluluğu ağırlaştırır hem de erişimin engellenmesine ilişkin özel bir idari rejim doğurur.

Kararı vermeye yetkili makamlar, uygulama usulü ve karara karşı başvurulabilecek hukuki yollar aşağıda ele alınmaktadır.

Yasa Dışı Bahis İçerikleri Hangi Kanuna Göre Engellenir?

Yasa dışı bahis ve kumar içeriklerine erişimin engellenmesi, iki ayrı kanuni dayanağa oturur. 7258 sayılı Kanun ek m.1 uyarınca yurt dışında yürütülen bahis oyunlarına internet aracılığıyla erişim sağlandığının tespiti halinde Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Başkanlığı doğrudan erişimin engellenmesi kararı verir.^[1]

5651 sayılı Kanun m.8/A kapsamında ise kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçu ile 7258 sayılı Kanun’da düzenlenen suçlar, katalog suçlar arasında sayılmıştır.^[2] Bu nedenle söz konusu tedbir yalnızca idari bir işlem değil, bilişim alanında işlenen suçların devamlılığını kesmeye yönelik bir koruma aracıdır.

Yasa Dışı Bahis İçerikleri Hangi Kanuna Göre Engellenir?

Erişim Engelleme Kararını Hangi Kurum Verir?

Yetkili makam, ihlalin niteliğine ve yürütülen sürecin aşamasına göre değişir.

• BTK Başkanlığı: Sunucusu yurt dışında bulunan bahis siteleri için herhangi bir hakim veya mahkeme kararı aranmaksızın resen erişimin engellenmesi kararı verebilir.
• Sulh Ceza Hakimliği: Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısının talebi üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde karar verilir.
• Ceza Mahkemesi: Kamu davası açıldıktan sonra kovuşturma evresinde koruma tedbiri olarak karar ihdas edilir.
• Mülki İdare Amirleri: İdari para cezası gerektiren kabahat fiillerinde özel mevzuat çerçevesinde tedbir uygulayabilir.

Erişim Engelleme Kararını Hangi Kurum Verir?

BTK Tarafından Erişim Engeli Nasıl Uygulanır?

Siber devriye faaliyetleri, USOM incelemeleri veya kolluk tespitleri sonucunda Türkiye’den erişim sağlandığı saptanan bahis siteleri hakkında BTK Başkanı derhal resen karar tesis eder. Bu karar Erişim Sağlayıcıları Birliği’ne (ESB) iletilir.

İlgili internet servis sağlayıcıları alan adı, IP adresi veya DNS seviyesinde en geç 4 saat içinde bu kararı yürürlüğe koyar. Engeli aşmak amacıyla açılan yeni ayna alan adları da anlık takibe alınarak hızlıca engellenir.

Önemli: BTK, bahis sitesi için herhangi bir hakim veya mahkeme kararı aranmaksızın resen erişim engeli kararı verebilir.

BTK Tarafından Erişim Engeli Nasıl Uygulanır?

Alan Adı, URL ve IP Bazlı Engelleme Yöntemleri

5651 sayılı Kanun m.9 uyarınca kural olarak yalnızca hukuka aykırı içeriğin bulunduğu spesifik URL’ye erişim engellenir.^[3] Ancak internet sitesinin tamamı suç işlenmesine tahsis edilmişse, alan adının bütününe erişimin engellenmesi yoluna gidilir.

Domain değişikliğiyle engeli aşmaya çalışan siteler için BTK, türev alan adlarına da yeniden uzun bir adli süreç işletmeksizin derhal erişim engeli tesis edebilir. Aynı IP adresini paylaşan masum sitelerin de etkilenme riski nedeniyle IP bazlı engelleme, ölçülülük ilkesi gereği yalnızca zorunlu hallerde son çare olarak uygulanır.

Sosyal Medya ve Bahis Reklamlarına Erişim Engeli

Instagram, X, YouTube ve Telegram gibi platformlarda yasa dışı bahis sitelerinin reklamını yapan, bonus kodu paylaşan veya kullanıcıları teşvik eden hesaplar hakkında 7258 sayılı Kanun m.5/1-ç uyarınca erişim engeli kararı verilebilir.^[4] Bu durumda platformun tamamı değil, suç unsurunu barındıran spesifik profil veya paylaşım hedef alınır.

Reklam veya teşvik faaliyetini yürüten kişiler hakkında ayrıca 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve adli para cezası uygulanabilir. VPN veya benzeri araçlarla bu tür engellenmiş sitelere erişmeye çalışmanın hukuki boyutu için VPN Kullanmak Yasal mı? yazısına bakılabilir.

Uyarı: Engellenmiş bahis sitelerine VPN veya benzeri araçlarla erişmeye çalışmak ayrı bir hukuki risk doğurabilir.

İçerik Sağlayıcı ve Yer Sağlayıcının Sorumluluğu

5651 sayılı Kanun m.4 uyarınca içeriği bizzat üreten içerik sağlayıcı, bünyesinde barındırdığı yasa dışı bahis materyalinden doğrudan sorumludur.^[5] Buna karşılık yer sağlayıcı, 5651 sayılı Kanun m.5 gereğince içeriği önceden denetlemekle yükümlü değildir.^[6]

Ancak yer sağlayıcı, hukuka aykırı içeriğin varlığından haberdar edildiği andan itibaren bu içeriği teknik imkanları dahilinde kaldırmakla yükümlü hale gelir. Bildirime rağmen içeriği kaldırmayan yer sağlayıcılar hakkında yüksek tutarlı idari para cezaları uygulanabilir.

Erişim Engelleme Talebi Nasıl Yapılır?

Vatandaşlar ve yetkili kurumlar, BTK’ya ait İhbar Web portalı veya USOM üzerinden bildirimde bulunarak idari tedbir kararı verilmesini sağlayabilir. Kişilik hakları ihlal edilen veya suç mağduru olan kişiler ise yerel Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunabilir ya da doğrudan yetkili Sulh Ceza Hakimliği’ne başvurabilir.

Hakimlik talebi en geç 24 saat içinde duruşmasız olarak karara bağlar. Bu genel şemsiye süreç hakkında daha fazla bilgi için Erişimin Engellenmesi ve İçerik Kaldırma yazısına bakılabilir.

Erişim Engelleme Kararına İtiraz Edilebilir mi?

Erişim engelleme sürecinin aşamaları, yetkili merciler ve başvuru süreleri kararı veren makama göre değişir; bu süreler aşağıdaki tabloda toplu olarak gösterilmiştir.

Haksız bir engelleme durumunda mağdur platform sahiplerinin bu süreleri kaçırmadan ilgili hukuki yolu işletmesi gerekir.

Erişim Engelinin Kaldırılması

Erişim engeli, kararın dayandığı sebeplerin ortadan kalkması veya karara karşı yapılan başvurunun kabul edilmesi halinde kaldırılabilir. Suça konu içeriğin siteden tamamen çıkarılması ve bu durumun ilgili makama belgelenmesi de engelin kaldırılması için bir yoldur.

Kaldırma kararı ESB’ye ve BTK’ya tebliğ edildikten sonra erişim engeli en geç 4 saat içinde kaldırılarak siteye erişim yeniden sağlanır.

Erişim Engelinin Kaldırılması

Finansal Akışların Kesilmesi

Mirror sitelerin temel amacı finansal çarkı döndürmek olduğundan idari tedbirler yalnızca erişim engeliyle sınırlı kalmaz. MASAK, TCMB ve bankalar iş birliğiyle yasa dışı bahis sitelerinin kullandığı banka hesapları ve dijital cüzdanlara mali blokaj konulur. Bloke edilen hesapların çözülmesi süreci için Yasadışı Bahis Banka Hesabı Blokesi Kaldırma yazısı ayrıca incelenebilir.

Bilgi: Erişim engeli tek başına yeterli görülmediğinde MASAK, TCMB ve bankalar iş birliğiyle ilgili banka hesaplarına mali blokaj da uygulanabilir.

Yasa Dışı Bahis Nedeniyle Erişimin Engellenmesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Sürece ilişkin sık karşılaşılan sorular aşağıda yanıtlanmıştır.

Av. Yusuf Emrehan Sucu

Tam burslu olarak eğitimini sürdürdüğü Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni tamamlamıştır. Hukuk eğitimi sırasında birden fazla sertifika programını tamamlamış, kurgusal mahkemelerde sıkça rol almıştır. İş Hukukuna ilişkin alacaklar ve Tazmin...

Tüm yazıları