Anlaşmalı Boşanmanın Çekişmeli Boşanmaya Dönüşmesi

Anlaşmalı boşanma davası, eşlerden biri anlaşmadan dönerse çekişmeli boşanma davası olarak devam eder. Kanunda anlaşmalı boşanma iradesinden dönmeyi karar kesinleşinceye kadar engelleyen bir hüküm yoktur. Yargıtay bu halde davanın Medeni Kanun’un 166. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarına göre çekişmeli görülmesi gerektiğini belirtir.^[1]

Dönüşme yeni bir dava açılmasını gerektirmez, dava aynı dosyada çekişmeli usulle sürer. Mahkeme taraflara iddia ve delillerini sunmaları için süre verir, kusur araştırılır ve yargılama anlaşmalı boşanmaya göre daha uzun sürer.

İşte bu noktada hatalı bir işlem yapmamak adına alanında uzman bir boşanma hukuku avukatı ile irtibata geçmek için buraya tıklayabilirsiniz. Harbiye Hukuk Bürosu’nun uzman boşanma avukatlarından danışmanlık hizmeti almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Anlaşmalı Boşanma Ne Zaman Çekişmeli Boşanmaya Dönüşür?

Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte başvurması ya da birinin diğerinin davasını kabul etmesi gerekir. Hakim tarafları bizzat dinler, iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirir ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hakkındaki düzenlemeyi uygun bulur.^[2] Bu şartlardan biri gerçekleşmezse dava anlaşmalı olarak sonuçlanamaz.

Hakim tarafların ve çocukların menfaatlerini gözeterek protokolde değişiklik yapabilir. Bu değişikliklerin taraflarca da kabulü halinde boşanmaya hükmolunur.^[3] Taraflardan biri değişikliği kabul etmezse anlaşmalı boşanma kararı verilemez.

Dönüşmenin tipik sebepleri şunlardır.

• Davalı eşin anlaşmalı boşanmaya karşı çıkması
• Duruşmada protokolden ya da boşanma iradesinden vazgeçilmesi
• Eşlerin protokolün mali sonuçlarında anlaşamaması
• Hakimin önerdiği değişikliğin taraflarca kabul edilmemesi

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi anlaşmalı olarak açılan davada tarafların duruşmada anlaşamaması üzerine davanın çekişmeli boşanma davasına dönüştüğünü kabul etti.^[4] Başka bir dosyada davalı erkek ön inceleme duruşmasında anlaşmalı boşanmadan vazgeçtiğini bildirdi ve Daire, davanın çekişmeli boşanma olarak görülmesi gerektiğini belirterek davanın usulden reddine ilişkin kararı bozdu.^[5]

Boşanma Kararı Verildikten Sonra Anlaşmadan Dönmek Mümkün mü?

Karar kesinleşinceye kadar mümkündür. Anlaşmalı boşanma kararına karşı kanun yoluna başvuran eş, davadan açıkça feragat etmedikçe anlaşmalı boşanma iradesinden rücu etmiş sayılır.^[6]

Bu halde Yargıtay hükmü bozar, anlaşmalı dava çekişmeli olarak görülür ve taraflara delil sunmaları için süre verilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi bu sonuca 2014’te anlaşmalı boşanan ve kararı on yıl sonra tebliğe çıkarılan eşler arasındaki dosyada da ulaştı. Daire davacıya davayı çekişmeliye dönüştürüp dönüştürmeyeceğinin sorulmasını ve af olgusunun tartışılmasını istedi.^[7]

Kararı temyiz eden eşin anlaşma iradesinden döndüğü yönündeki bu içtihat yakın tarihli kararlarda da sürmektedir.^[8] Kararın kesinleşmesinden sonra dönme mümkün değildir. Protokolden dönme konusunu anlaşmalı boşanma protokolünden dönülebilir mi yazısında ayrıca anlattık.

Çekişmeliye Dönen Davada Yargılama Nasıl İlerler?

Mahkeme taraflara iddia ve savunmalarının dayanağı bütün vakıaların açık özetini ve her vakıanın ispatı için delillerini sunmaları için süre verir. Dilekçeler karşılıklı verildikten sonra ön inceleme yapılır ve tahkikata geçilir.^[9]

Anlaşmalı boşanma dilekçesinde boşanma vakıalarının bildirilmesi gerekmez. Bu nedenle Yargıtay, davanın çekişmeli hale geldiği ön inceleme duruşmasında uyuşmazlığın anlaşmalı dava dilekçesine göre belirlenmesini hatalı buldu. Davacıya dayandığı vakıaları, delillerini ve varsa fer’i istemlerini sunması için süre tanınması gerekir.^[10]

Çekişmeli yargılamada boşanma sebebi ve kusur belirlenir. Anlaşmalı boşanmada kusur araştırılmaz, çekişmeli davada ise kusur tazminat ve yoksulluk nafakasını etkiler.

Kusur kuralları için boşanmada kusur sayılan haller, boşanma sebebi için evlilik birliğinin temelinden sarsılması yazılarına bakabilirsiniz. Dava süreci çekişmeli boşanma davası ne kadar sürer yazısında anlatılıyor.

Anlaşmalı boşanma dışındaki davalarda davalının davayı kabul beyanı hukuki sonuç doğurmaz.^[11] Dava çekişmeliye dönünce tarafların ikrarı da hakimi bağlamaz.

Çekişmeli Boşanma Davası Anlaşmalıya Dönüşebilir mi?

Dönüşebilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi önüne gelen bir dosyada boşanma davası çekişmeli olarak açılmıştı. Taraflar duruşmada her konuda anlaştı, evlilik bir yıldan uzun sürmüştü ve mahkeme Medeni Kanun’un 166. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca anlaşmaya uygun olarak boşanmaya karar verdi.^[12]

Bu dönüşümde de aynı şartlar aranır. Eşlerin duruşmada bizzat dinlenmesi ve hakimin protokolü uygun bulması gerekir. Karar kesinleşinceye kadar taraflar yine anlaşmadan dönebilir ve dava çekişmeli olarak yeniden görülür.^[13]

Anlaşmalı Boşanma Davasından Vazgeçme ve Feragat Arasındaki Fark

Davadan vazgeçme ile feragat farklı kurumlardır. Davacı hüküm kesinleşinceye kadar davalının açık rızası ile davasını geri alabilir ve bu halde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.^[14] Davayı geri alan taraf aynı vakıalarla yeniden dava açabilir.

Feragat ise davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir.^[15] Feragatin hüküm ifade etmesi karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı değildir ve feragat kesin hüküm gibi sonuç doğurur.^[16] Feragat beyanı açık, kesin ve koşulsuz olmalıdır.^[17]

Boşanma hükmü kesinleştikten sonra yapılan feragat beyanı kesinleşen boşanma hükmü bakımından hukuki sonuç doğurmaz. Yargıtay bu durumda feragatin yalnızca boşanmanın fer’ilerini etkileyip etkilemeyeceğine bakar.^[18] Ayrıntılar için davadan vazgeçme dilekçesi ve davadan feragat dilekçesi yazılarında bilgi bulabilirsiniz.

Vazgeçme dilekçesinde belirtilen sebeplere dikkat edilmelidir. Zina ve pek kötü davranış gibi özel sebeplerde affeden tarafın dava hakkı yoktur.^[19] Vazgeçme gerekçesi eşin affedildiği şeklinde yorumlanırsa aynı olaylara dayanarak yeniden dava açmak zorlaşabilir.

Anlaşmalı Boşanmayı Çekişmeliye Çevirme Dilekçesi Örneği

Anlaşmalıdan çekişmeliye dönüşüm için kanunda ayrı bir dilekçe formu yoktur. Eş bunu duruşmada beyan edebilir ya da aşağıdaki gibi bir dilekçeyle bildirebilir.

Anlaşmalı Boşanmanın Çekişmeli Boşanmaya Dönüşmesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Konuyla ilgili en çok sorulan soruları bu başlık altında cevapladık.

Aile Hukuku ve Boşanma Davası Avukatımıza Ulaşın

İstanbul boşanma avukatı Harbiye Hukuk Bürosu, deneyimli aile hukuku kadrosu ve çözüm odaklı yaklaşımıyla anlaşmalı boşanmanın çekişmeliye dönüştüğü süreçlerde sizlere danışmanlık vermeye hazırdır. Dosyanıza uygun yolu belirlemek için avukata sor sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. Anlaşmalı boşanma için anlaşmalı boşanma davası yazısına bakabilirsiniz.

Av. Hulusi Hatıpoğlu

Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesinden onur öğrencisi olarak mezun olmuştur. Avukatlık kariyerine Konya Barosu’nda başlayan Arb. Av. Hulusi Hatıpoğlu, kariyerini İstanbul’da devam ettirmektedir. Özellikle İş Hukuku, İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku, ...

Tüm yazıları